Sau khi công bố điểm chuẩn vào lớp 10 năm học 2014-2015, Sở GD-ĐT TP.HCM cho biết có 8.534 thí sinh rớt cả ba nguyện vọng vào lớp 10 công lập. Thế nhưng, rớt lớp 10 không phải đã là bước đường cùng.

Thí sinh trao đổi bài sau khi thi xong môn văn tại hội đồng thi Trường THCS Lý Phong, Q.5, TP.HCM, kỳ tuyển sinh lớp 10 năm 2014 - Ảnh: Như Hùng

Ông Nguyễn Tiến Đạt, phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, tư vấn: 8.534 học sinh rớt lớp 10 vẫn còn một trong ba lựa chọn cho con đường học vấn của mình. Một là đăng ký vào học tại các trường trung cấp chuyên nghiệp (TCCN - năm học 2014-2015 các trường hệ này tuyển 11.480 học sinh thông qua hình thức xét tuyển, không phải thi). Hai là đăng ký học tại các trung tâm giáo dục thường xuyên (chỉ tiêu tuyển là 9.547 học sinh, học phí chỉ 180.000 đồng/tháng/học sinh). Ba là đăng ký học tại các trường THPT tư thục, dân lập (chỉ tiêu tuyển 20.199 học sinh).

Giảm 50% học phí nếu học TCCN

Điểm chuẩn tăng cao Bảng điểm chuẩn vào lớp 10 công lập tại TP.HCM do Sở GD-ĐT TP công bố sáng 15-7 cho thấy hầu hết các trường đều tăng điểm chuẩn. Bốn trường THPT tốp trên đều tăng: Trường Nguyễn Thượng Hiền tăng 3,5 điểm, là trường có điểm chuẩn cao nhất TP (41,75 điểm), năm 2013 điểm chuẩn là 38,25 (xét nguyện vọng 1). Kế đó là Trường trung học Thực hành ĐH Sư phạm TP.HCM: 40,75 điểm, đây là trường tăng điểm chuẩn đột biến: 6,25 điểm (năm 2013 điểm chuẩn là 34,5). Trường Bùi Thị Xuân cũng tăng điểm chuẩn (2 điểm), Trường Nguyễn Thị Minh Khai tăng 4 điểm. Nhìn chung hầu hết các trường năm nay đều tăng điểm chuẩn từ 1-5 điểm. (Mời bạn đọc xem điểm chuẩn vào lớp 10 các trường THPT ở TP.HCM trên tuoitre.vn).

Theo ông Đạt, thực hiện hướng dẫn của liên bộ GD-ĐT, Tài chính và LĐ-TB&XH, từ năm học 2014-2015 tất cả học sinh TCCN sẽ được miễn giảm 50% học phí. Tuy nhiên, thời gian tới Sở GD-ĐT TP sẽ bàn bạc với Sở Tài chính và làm đề xuất xin UBND TP thực hiện miễn giảm 100% học phí đối với học sinh hệ này. TP hiện đang có nhu cầu nhân lực rất cao ở các ngành: điện lạnh, hàn, tiện, điện công nghiệp, điện tử, xây dựng...

Ông Phạm Ngọc Thanh, phó giám đốc Sở GD-ĐT TP, cho biết: "Trên thực tế có nhiều học sinh học văn hóa rất khó khăn nhưng khi chuyển qua học nghề lại rất tốt. Nếu nhận ra điều này sớm, phụ huynh đăng ký cho con em mình học nghề ngay khi tốt nghiệp THCS sẽ hiệu quả hơn. Qua theo dõi, tôi thấy nhiều em không vào được lớp 10 công lập, cha mẹ các em động viên con em mình cố gắng học văn hóa ở các trung tâm giáo dục thường xuyên hoặc trường THPT tư thục. Nhưng đáng buồn là nhiều em không thể theo kịp chương trình nên đi được một đoạn đường là "gãy gánh": có em bỏ học giữa lớp 11, có em ráng tới hết lớp 11 mới nghỉ, có em mới vừa hết học kỳ 1 lớp 10 đã buông".

Ông Thanh phân tích: học sinh học TCCN được rất nhiều cái lợi: học từ 3-4 năm (tùy trường), học sinh sẽ được cấp bằng TCCN. Với tấm bằng này, học sinh có thể đi làm ngay hoặc có thể đăng ký thi tuyển vào trường CĐ, ĐH mà không cần bằng tú tài (hiện nay trên địa bàn TP cũng có nhiều trường TCCN liên kết với các trung tâm giáo dục thường xuyên để vừa dạy nghề vừa dạy văn hóa cho học sinh. Khi tốt nghiệp, học sinh vừa được cấp bằng TCCN vừa được cấp bằng tú tài).

Đổi mới ở trường tư thục

Nếu gia đình không thuộc diện khó khăn và học sinh có đủ năng lực tiếp tục học văn hóa thì hiện nay các trường THPT tư thục trên địa bàn TP luôn mở cửa đón học sinh. Để đáp ứng nhu cầu của nhiều phụ huynh thành thị vốn có rất ít thời gian dành cho con, các trường tư thục mở ra nhiều hình thức giáo dục khác nhau: bán trú (học sinh học tập và sinh hoạt cả ngày trong trường, buổi chiều phụ huynh mới đón về); nội trú (học sinh ăn ở, học tập trong trường, có thầy cô quản nhiệm chăm sóc, nhắc nhở từ miếng ăn giấc ngủ, mọi sinh hoạt cá nhân cho đến học bài, làm bài tập sau giờ lên lớp chính khóa, lâu lâu phụ huynh mới đón con em về nhà chơi). Tuy nhiên với loại hình này, phụ huynh phải đóng khoản phí khá cao so với học phí của trường công lập: trung bình từ 5-10 triệu đồng/tháng/học sinh tùy trường.

Theo một hiệu trưởng trường THPT tư thục ở TP.HCM, điều phụ huynh cần nhất hiện nay chính là giáo dục đạo đức và kỹ năng sống cho con em mình. Hầu hết trường THPT tư thục, dân lập trên địa bàn TP đều chú trọng thực hiện tiêu chí này, bên cạnh việc nỗ lực rèn giũa cho học sinh có thể thi đậu tốt nghiệp THPT và tuyển sinh ĐH.

HOÀNG HƯƠNG

Tây Ninh: điểm chuẩn vào lớp 10 thấp kỷ lục Ngày 15-7, Sở GD-ĐT tỉnh Tây Ninh đã công bố điểm sàn kỳ thi tuyển vào lớp 10 THPT trên địa bàn là 9 điểm bao gồm điểm môn toán (hệ số 2), văn (hệ số 2), tiếng Anh và điểm cộng thêm (điểm nghề). Theo đó, 23 trường THPT tổ chức thi tuyển lớp 10 năm học 2013-2014 sẽ căn cứ trên điểm sàn này để lấy điểm chuẩn riêng dựa trên số lượng học sinh thi vào trường. Trong số 23 trường THPT tổ chức thi tuyển có đến 10 trường lấy điểm sàn để làm điểm chuẩn tuyển học sinh lớp 10. Trường THPT Tây Ninh là trường cao nhất của cả tỉnh lấy điểm chuẩn 24,25 (mỗi môn chưa đến 5 điểm). Đa số trường THPT đều lấy điểm nguyện vọng 2 bằng với điểm nguyện vọng 1. Hơn thế, ngoài 23 trường thi tuyển, địa bàn tỉnh Tây Ninh có chín trường THPT thuộc khu vực vùng sâu, vùng xa và khu vực nông thôn tổ chức xét tuyển. Như vậy, để đậu vào lớp 10 THPT công lập trên địa bàn tỉnh Tây Ninh, mỗi học sinh chỉ cần trung bình môn thi chưa đầy 2 điểm và không bị điểm liệt (0 điểm bất kỳ môn nào, chưa kể các học sinh thi lớp 10 đều có điểm nghề cộng thêm từ 0,5-2,5 điểm). Theo thống kê của Sở GD-ĐT tỉnh Tây Ninh, với điểm sàn và điểm chuẩn của các trường tổng cộng có khoảng 7.179 học sinh đỗ vào lớp 10 THPT. Kỳ thi lớp 10 THPT 2014-2015, tỉnh Tây Ninh có 9.269 học sinh đăng ký thi tuyển, như vậy có hơn 2.000 học sinh không đậu vào lớp 10.

Mang 2 triệu đồng tiền đi rửa than thuê ở Quảng Ninh ra Hà Nội thi đại học theo nguyện vọng của người mẹ đã mất, Hải xót xa khi số tiền và giấy tờ đã bị móc khi ngồi xe.

Bùi Thanh Hải, học sinh Trường THPT Thạch Thành 4 huyện Thạch Thành, Thanh Hóa năm nay đăng ký thi vào ngành Lịch sử Đảng của Học viên Báo chí-Tuyên truyền.

Dưới Hải còn một em gái. Nhà chỉ ít sào ruộng, cấy cày chẳng đủ ăn. Mẹ em ở nhà lo đồng ruộng. Còn bố đi làm thợ xây kiếm tiền lo cho gia đình. Thương cha mẹ, những ngày mùa hay khi nghỉ hè, Hải xin đi làm thuê cỏ mía, đi phụ hồ và đủ thứ việc miễn sao có thêm tiền cho bố mẹ đóng học và nuôi em.

Dù vất vả nhưng chàng trai xứ Thanh Bùi Thanh Hải vẫn cố gắng theo đuổi ước mơ đại học mà mẹ em hằng mong mỏi. (Ảnh: Văn Chung)

Kết thúc học kỳ II năm lớp 12, bạn bè ào ào ôn thi vào đại học. Hải lặng lẽ cắp ba-lô với mấy bộ quần áo cũ đi theo người bạn ở quê về Quảng Ninh đi rửa than thuê.

"Đấy là mỏ than phỉ. Việc của em là rửa vác than ra xe. Công việc vất vả, ngày làm từ 9-10 tiếng, cũng không có bảo hộ lao động hay trang bị gì cả" - Hải tâm sự.

Suốt hơn 1 tháng, Hải quần quật bên những núi than, áo quần lem luốc kiếm tiền để nuôi ước mơ thi đại học. "Lúc trước khi đi họ hứa sẽ trả 200.000 đồng/ngày nhưng cuối cùng em chỉ nhận được 100.000 đồng/ngày" - Hải cho biết.

Người cha của Hải thật thà chia sẻ: "Tôi từng làm thuê ở mỏ than nên cũng biết nó vất vả, khổ nhọc lắm. Ngày con về nhà, thấy hắn đen thui, khuôn mặt cũng gầy đi, tôi thương nhiều. Trước ngày hắn ra Hà Nội thi đại học, nhà chỉ còn 200.000 đồng, tôi đưa cho hắn luôn. Chẳng biết rồi hắn thi cử thế nào, nếu đỗ đạt sợ nhà cũng không nuôi được".

Mang theo hành trang dự thi duy nhất là một balo quần áo và 2 triệu đồng tiền được chủ lao động trả, nhưng khi vừa đặt chân xuống bến xe Mỹ Đình, cậu bạn kiểm tra lại mới biết toàn bộ số tiền tích cóp được để ở túi quần sau cùng giấy tờ thi đã bị kẻ gian móc mất.

Ngồi tâm sự với chúng tôi tại kí túc xá Học viện Báo chí-Tuyên truyền, Hải buồn rầu cho biết: "Mẹ em mất từ tháng 2 âm lịch vừa rồi. Hoàn cảnh gia đình khó khăn nên gia đình không muốn mình đi thi đại học. Sau này nếu đỗ cũng không có tiền cho mình theo tiếp. Ông bà khuyên mình tốt nhất nên đi làm, bố cũng muốn mình ở nhà đỡ đần gia đình, nuôi em trai nhưng mình muốn hoàn thành nguyện vọng của mẹ".

Mẹ Hải bị ung thư não. Mẹ được phát hiện tình trạng bệnh khi đã ở giai đoạn cuối. Mẹ mất không lâu sau ngày đó. Trước ngày mất, mẹ nắm tay Hải mong con gắng học hành để thi đỗ ĐH sau cuộc sống cho đỡ vất vả.

Chàng trai xứ Thanh vẫn bần thần khi kể chuyện bị mất hết tiền khi ra Hà Nội thi ĐH. (Ảnh: Văn Chung).

"Ngày còn sống, mẹ thương em lắm. Những khi em xin tiền đóng học phí hay mua sách vở mẹ nếu có tiền đều cho, không có mẹ lại ân cần để khi nào mẹ xoay được sẽ đóng cho em. Mẹ muốn em đi học để thoát nghèo" - Hải tâm sự.

Kỳ thi tốt nghiệp THPT, Bùi Văn Hải được 7 điểm môn Lịch sử và Địa lý; 6,5 điểm Ngữ văn. Hải có học lực trung bình trong lớp 12B5 THPT Thạch Thành 4 (Thanh Hoá). Các cô giáo và các bạn nhận xét là chăm ngoan, học nhỉnh hơn các bạn nam trong lớp.

Huy, người bạn Hải, đang dự thi vào Trường ĐH Nông nghiệp Hà Nội chính là người Hải đã cậy nhờ khi biết mất hết mọi thứ khi ra Hà Nội. Huy cho biết thêm vì khó khăn nên Hải không có nhiều thời gian để học. Gia đình Hải thương con, lo không có tiền lo cho bạn ăn học nên mới không muốn cho Hải về thủ đô thi đại học

Mất hết tiền, Hải phải bắt xe bus sang khu Trường ĐH Nông nghiệp Hà Nội vay của Huy 50.000 đồng để lo ăn nghỉ mấy ngày ở Hà Nội. Hải may mắn khi được thành đoàn Hà Nội cùng kí túc xá Học viện Báo chí-Tuyên truyền tạo điều kiện cho ở miễn phí.

Các sinh viên tình nguyện cũng tìm cho Hải bữa ăn miễn phí trong mấy ngày thi.

Nước da ngăm đen, giọng nói trầm buồn, Hải cho biết ngay khi thi xong đại học sẽ không về quê, lang thang ở quanh khu vực Cầu Giấy tìm việc làm thêm kiếm sống. Sau này nếu đỗ ĐH, cậu cũng sẽ tự mình lo cho bản thân. 

Giám đốc Sở GD-ĐT Tiền Giang ví von: "Hai vợ chồng cùng làm ngành giáo dục, chồng làm Giám đốc Sở trong khi vợ là giáo viên bình thường nhưng lương và phụ cấp một tháng của vợ cao hơn chồng". Đây là một trong nhiều bất cập hiện nay của ngành giáo dục đào tạo.

  

Lương và phụ cấp của Giám đốc Sở ít hơn giáo viên

Tại Hội nghị giao ban lần II ngành giáo dục vùng 6 (12 tỉnh ĐBSCL) vừa được tổ chức tại tỉnh Hậu Giang, một trong những vấn đề nan giải mà lãnh đạo ngành giáo dục các tỉnh ĐBSCL đặt ra hiện nay là chế độ lương, thâm niên cho nhà giáo. Trong đó, hầu hết lãnh đạo các Sở GD-ĐT cho rằng, hiện nay có nhiều Hiệu trưởng, Phó hiệu trưởng, giáo viên các trường "không muốn" về làm cán bộ quản lý ở Sở, Phòng GD-ĐT. Lý do mà các Sở đưa ra là do chế độ, quyền lợi cho những cán bộ quản lý này còn bất cập.

Lãnh đạo Sở GD-ĐT tỉnh Long An cho biết, vấn đề lương và chế độ thâm niên hiện nay có những trở ngại lớn. Có giáo viên, hiệu trưởng, phó hiệu trưởng các trường dạy gần cuối đời rồi rút về Phòng trước 1 hoặc 2 năm thì toàn bộ chế độ thâm niên bỏ hết, rất bất hợp lý. Việc này không có sự động viên, tạo điều kiện anh em về cấp Phòng, cấp Sở.

Do đó, ngành GD tỉnh Long An đề nghị Bộ GD-ĐT có tham mưu để Chính phủ có cân nhắc quy định chế độ đối với giáo viên, tạo điều kiện cho các Phòng, Sở thu hút giáo viên giỏi về công tác. "Và nên chăng chúng ta tính số năm giảng dạy sẽ được tính phụ cấp thâm niên cho những người này", đại diện Sở GD-ĐT Long An gợi mở.

Ông Nguyễn Hồng Oanh - Giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh Tiền Giang cũng cho biết, khi điều cán bộ, giáo viên giỏi về Sở, Phòng làm cán bộ quản lý thì hầu như chế độ thâm niên của những người này bị mất hết.

Ông Oanh so sánh ví von: "Tôi và vợ tôi cùng học chung lớp phổ thông, chung ĐH, cùng ra trường giảng dạy một lượt, bây giờ tôi làm Giám đốc, còn vợ tôi là giáo viên bình thường nhưng lương và phụ cấp 1 tháng vợ tôi hơn tôi. Chuyện này là bất hợp lý".

Theo ông Oanh, từ bất hợp lý trên nên Sở, Phòng không đưa được người giỏi về. Không có người giỏi về nên "khó" cho lãnh đạo bởi lúc này người nào đồng ý về thì nhận chứ không nhận thì lấy ai làm. "Tuy nhiên những người không đủ trình độ về làm thì khi tham mưu cho lãnh đạo chúng tôi chết luôn như các phòng chuyên môn ra đề sai hoặc đi chỉ đạo, đi dự giờ đánh giá không được, bị phản ứng thì lãnh đạo Sở lãnh đủ. Do đó, mong Bộ GD-ĐT tham mưu Chính phủ sớm thay đổi nếu không ngành giáo dục không phát triển được", ông Oanh thẳng thắn.



Giám đốc Sở GD-ĐT Tiền Giang Nguyễn Hồng Oanh thẳng thắn: "Lương và phụ cấp của Giám đốc Sở thấp hơn cả giáo viên bình thường".

Với khúc mắc trên, Thứ trưởng Bộ GD- ĐT Bùi Văn Ga chia sẻ, về khó khăn trong chế độ thâm niên mà các Sở nêu không chỉ xảy ra ở cấp Sở, Phòng mà ngay ở Bộ GD-ĐT cũng thế. Bộ điều một cán bộ, giảng viên dạy giỏi ở các trường lên công tác ở Bộ cũng rất khó khăn như lương giảm, thâm niên cắt, gây thiệt thòi rất lớn cho những người làm công tác quản lý.

"Vì thế, thời gian qua, việc chọn người thật giỏi để làm công tác lý nhưng không chọn được, đây là một bất cập. Bộ cũng đã báo cáo nhiều lần nhưng chưa được các cơ quan khác đồng tình. Do đó, Bộ sẽ tiếp tục đề đạt ý kiến để làm sao cho đội ngũ quản lý ngành giáo dục có những quyền lợi nhất định", Thứ trưởng Ga nói.

Cử nhân thất nghiệp không thể đổ hết cho ngành giáo dục!

Cũng theo ghi nhận của PV Dân trí, một số địa phương cũng đã nêu những thực trạng còn tồn tại trong nhiều "ngóc ngách" của ngành giáo dục hiện nay.

Theo ông Phạm Văn Hồng - Phó Giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh Vĩnh Long, hiện nay tỷ lệ việc làm của sinh viên ra trường còn quá thấp đã tạo hiệu ứng "không mấy khả quan" ở các trường THPT, gây cho phụ huynh và học sinh hoang mang.

"Vĩnh Long có 3 trường ĐH, 3 trường CĐ, 2 trường trung cấp, 1 trường nghề. Hồ sơ nộp thi ĐH giảm 1.700, hồ sơ trung cấp, CĐ giảm nghiêm trọng. Lúc đầu chúng tôi rất mừng vì nghĩ vấn đề này đúng với việc phân luồng của tỉnh nhưng khi kiểm tra lại các địa phương khác cũng thấy rất thấp. Đó là một thực trạng cần có hướng xử lý", ông Hồng nêu ý kiến.

Giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh An Giang La Công Tâm thì cho biết, hiện nay rất nhiều trường ĐH, CĐ đào tạo ngành Sư phạm. Do đó, số lượng sinh viên ra trường mỗi năm là rất lớn. Chỉ tính riêng An Giang, mỗi năm dư 600- 700 em. Một điều nặng nề nữa là học phí ngành Sư phạm tiếp tục được miễn. Và nếu như tính một năm An Giang có 600 sinh viên Sư phạm không có việc làm, năm sau tiếp tục dư 600 nữa thì như vậy toàn bộ số tiền Nhà nước bỏ ra về học phí đào tạo cho những đối tượng này rất lãng phí. "Do đó, Bộ GD-ĐT cần quy hoạch tính toán lại việc đào tạo ngành Sư phạm sao cho phù hợp với từng điều kiện, địa phương", ông Tâm nêu kiến nghị.

Vấn đề biên chế cho các Sở, Phòng hiện nay cũng khiến nhiều Sở GD-ĐT các tỉnh ĐBSCL "đau đầu". Lãnh đạo Sở GD-ĐT tỉnh Long An cho biết, biên chế của Sở là 70, Phòng là 17, 18 nhưng tính đến thời điểm này rất ít Sở nào đạt được các con số này.

"Sở GD-ĐT Long An chỉ có 56 người và với khối lượng công việc hiện nay thật sự tải không nổi. Cùng từ đây nảy sinh làm cách này hay cách khác luồng lách không đúng quy định gây nên hệ lụy không lường trước. Do đó, Sở kiến nghị Bộ GD-ĐT phối hợp với Bộ Nội vụ sớm có văn bản về vấn đề này để các đơn vị được thuận lợi dễ dàng", lãnh đạo Sở GD- ĐT Long An mong mỏi.

Trong khi đó, bà Đào Thị Hồng Vân - Phó Giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh Trà Vinh thì cho hay, biên chế Phòng, Sở, đặc biệt là các cán bộ phụ trách bộ phận chức năng như THCS, TH, MN thì hiện Sở phải gửi về các trường vì ở Phòng không có do "vướng" quy định. "Có cán bộ làm việc ở Phòng 3 ngày, còn 3 ngày về trường dạy học rất khó khăn. Do đó, mong Bộ GD-ĐT có hướng tháo gỡ", bà Vân nêu.

Còn ông Nguyễn Hồng Oanh - Giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh Tiền Giang cho biết, thực trạng biên chế Sở, Phòng hiện nay rất khó khăn. Sở Nội vụ Tiền Giang phân bổ các Phòng GD tối đa 6- 9 người, mà mỗi Phòng GD phải từ 18 - 20 người làm mới nỗi, nếu không thì không đảm bảo hoạt động. Do đó, hầu hết các Phòng GD phải điều động giáo viên từ các trường lên. "Tuy nhiên khi Thanh tra hỏi dựa vào văn bản nào mà anh điều về thì chúng tôi chết ngắt. Do đó, đề nghị Bộ sớm có định mức đúng biên chế để các Sở, Phòng có thể đảm đương được công việc", ông Oanh kiến nghị.



Nhiều bất cập của ngành giáo dục đã được lãnh đạo các Sở GD-ĐT khu vực ĐBSCL nêu thẳng thắn và kiến nghị Bộ GD-ĐT tháo gỡ.

Về đề án ngoại ngữ 2020, ông Hồ Văn Thống- Giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh Đồng Tháp cho biết, việc nâng trình độ từ A2 lên C1 phải học ròng rả mấy tháng trời với người nước ngoài. Do đó, nhiều giáo viên nâng lên không được nên tự đi học ở một số trung tâm ngoại ngữ tại TP Cần Thơ hay TPHCM. Tuy nhiên, việc này không thể chấp nhận vì để đạt từ A2 lên C1 là không dễ dàng, trong khi đó nhiều cán bộ giảng viên ở các trường ĐH chỉ mới có trình độ B2 thì làm sao dạy được C1. Do đó, nếu anh đạt được thì liệu có "đường dây" nào đó không chất lượng. "Và khi giáo viên đi học ở đâu đó về nhưng tôi cho sát hạch lại từ C1 xuống B1 chẳng hạn mà không đạt thì có nghĩa là anh dùng chiêu, như thế sao chấp nhận được", ông Thống khẳng định.

Ông Thống cũng cho rằng, qua tiếp xúc với giáo viên, có thực trạng là với đề án ngoại ngữ như thế tới năm 2015 mà cán bộ, giáo viên không đạt chuẩn thì sợ chuyển công tác, dẫn đến nhiều giáo viên đi học đại học từ xa vì sợ mất chỗ dạy nên gây tâm lý hoang mang cho giáo viên.

Cũng có ý kiến với đề án ngoại ngữ 2020, lãnh đạo Sở GD-ĐT tỉnh Long An cho rằng, Bộ GD-ĐT nên triển khai thực hiện đề án ngoại ngữ này trước ở các trường ĐH, CĐ vì đội ngũ giảng viên trước tiên phải đạt chuẩn mới nói đến chuyện bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, giáo viên phổ thông. Lãnh đạo Sở GD- ĐT Long An dẫn chứng, ở Long An khi đi kiểm tra giáo viên có trình độ thạc sĩ Tiếng Anh do trường có tiếng đào tạo thì trình độ chỉ là B1. Điều đó nói lên chất lượng đào tạo của các trường ĐH cũng có vấn đề.

"Bộ GD-ĐT cần có biện pháp đối với các trường ĐH, CĐ trong việc quản lý chất lượng đầu ra, để không xảy ra vòng lẫn quẫn đó là giáo viên, sinh viên ra trường không đạt chuẩn phải quay trở lại bồi dưỡng dẫn đến không hiệu quả, gây tốn kém và dư luận xã hội cũng không ủng hộ"- lãnh đạo Sở GD- ĐT Long An kiến nghị.

Cùng quan điểm với lãnh đạo Sở GD- ĐT Long An, Phó Giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh Trà Vinh Đào Thị Hồng Vân cũng cho rằng, đề án ngoại ngữ 2020 nên bắt đầu thực hiện ngay từ các trường đào tạo là ĐH, CĐ. "Bên cạnh đó, chúng ta nên tạo động lực cho học sinh và định hướng cho các em học tốt môn ngoại ngữ ở trường phổ thông. Như thi tốt nghiệp THPT nên thực hiện hình thức thi bắt buộc đối với môn ngoại ngữ"- bà Vân chia sẻ thêm.

Giải đáp những khúc mắc của các Sở về tình trạng sinh viên ra trường thấp nghiệp, ông Nguyễn Văn Áng - Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính (Bộ GD-ĐT) cho rằng: Trước năm 2008, mỗi năm trên phạm vi cả nước có từ 50.000- 70.000 doanh nghiệp, công ty mới ra đời, chưa kể thêm nhiều công ty cũ mở rộng sản xuất kinh doanh. Nếu tính riêng mỗi công ty thành lập mới thu hút khoảng 7- 10 người thì có trên dưới 500.000 cử nhân ra trường có việc làm. Tuy nhiên từ năm 2008 trở đi do khủng hoảng kinh tế, nhiều công ty đóng cửa nên không tạo việc làm mới.

"Việc tạo việc làm mới là của cả nền kinh tế chứ không chỉ riêng của ngành giáo dục. Dù chúng ta có đào tạo ra bác học nhưng không có người sử dụng thì vẫn thất nghiệp. Chúng ta chỉ chịu trách nhiệm một phần về chất lượng, còn về câu chuyện thất nghiệp chung thì dứt khoát không thể bảo đấy là trách nhiệm của ngành giáo dục. Chúng ta phải làm thế nào để xã hội đồng thuận, chia sẻ trách nhiệm với ngành giáo dục chứ tất cả cứ đổ vào ngành giáo dục thì tôi nghĩ như thế cũng không công bằng", ông Áng nhấn mạnh.

Còn về tình trạng sinh viên Sư phạm dư thừa, ông Áng cho biết, tình trạng này là trên phạm vi chung của cả nước. Với tình trạng trên, năm 2012, Bộ GD-ĐT đã áp cho các trường trực thuộc Bộ giảm 5% so với năm 2011; còn các trường thuộc địa phương thì Bộ không can thiệp cắt giảm về chỉ tiêu được mà chỉ ràng buộc về khả năng đào tạo, điều kiện đảm bảo chất lượng.

Ông Áng cho hay, năm 2013, Bộ áp các trường thuộc Bộ giảm xuống 10% so với năm 2012, năm 2014 giảm 10% so với năm 2013 và tiếp tục năm 2015 giảm nữa. "Do đó, các địa phương có các trường Sư phạm hoặc các khoa Sư phạm trong các trường đa ngành thuộc địa phương thì cần vào cuộc đề nghị các trường đang đào tạo Sư phạm ở địa phương giảm chỉ tiêu đào tạo xuống, trước khi Bộ có phương án giải quyết tổng thể vấn đề này", ông Áng nêu giải pháp.



Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính Nguyễn Văn Áng: "Cử nhân thất nghiệp không thể đổ hết cho ngành giáo dục". (Ảnh: Huỳnh Hải)

Trước ý kiến của các Sở GD-ĐT về vấn đề biên chế Sở, Phòng, Thứ trưởng Bộ GD-ĐT Bùi Văn Ga ghi nhận cái khó của các địa phương hiện nay khi đề xuất nhiệm vụ mới thì vướng tăng số biên chế ở Sở, Phòng. Tuy nhiên, về biên chế thì Bộ không quản lý. Do đó, Bộ đề nghị các địa phương có văn bản gửi Bội Nội vụ tăng biên chế để thực hiện nhiệm vụ mới theo phân cấp của Chính phủ về quản lý GD- DT. "Cái này ngoài tầm tay của Bộ GD- ĐT nhưng Bộ Nội vụ có ý kiến thì Bộ GD-ĐT sẽ ủng hộ quyết liệt để bổ sung biên chế cho địa phương"- Thứ trưởng Ga nhấn mạnh.

Về chỉ tiêu ngành Sư phạm, Thứ trưởng Bùi Văn Ga đề nghị các Sở báo cáo UBND các tỉnh để khống chế chỉ tiêu này vì Bộ không thể cắt chỉ tiêu các trường địa phương mà chỉ cắt các trường trực thuộc Bộ. Việc này nhằm giảm dần số lượng đào tạo sư phạm, nâng cao chất lượng, chứ đào tạo dư thừa quá nhiều sẽ nảy sinh đội ngũ thất nghiệp, gây ảnh hưởng đến tâm lý chung của xã hội. "Bộ sẽ tiếp tục quy hoạch lại các trường Sư phạm, một mặt nâng cao chất lượng, một mặt đảm bảo số lượng, tránh lực lượng dư thừa như hiện nay"- Thứ trưởng Ga cho biết.

Với những ý kiến khác như đề án ngoại ngữ 2020..., Thứ trưởng Ga cho biết Bộ sẽ ghi nhận và xem xét điều chỉnh để giáo dục vùng ĐBSCL phát triển kịp với các vùng khác trong cả nước. 

Ngày 2-7, dù đã sát ngày dự thi tuyển sinh ĐH, CĐ đợt 1, vẫn có những nhầm lẫn tai hại trong hồ sơ đăng ký dự thi khiến cả nhà trường và thí sinh lúng túng.

  

Những nhầm lẫn phổ biến là sai đối tượng ưu tiên, sai nơi đăng ký dự thi, sai khối thi, sai mã ngành.

Tá hỏa vì phải về Hà Nội thi

Ông Trần Mạnh Dũng - trưởng phòng đào tạo Học viện Ngân hàng - cho hay khi xử lý dữ liệu từ hồ sơ dự thi của thí sinh năm nay, học viện gặp nhiều trường hợp sai sót về nơi đăng ký dự thi. Theo đó, nhiều thí sinh thuộc các tỉnh có thể đăng ký thi tại cụm thi gần nhà, nhưng thông tin trên đĩa dữ liệu mà các sở GD-ĐT chuyển về lại không hiển thị. Do đó, Học viện Ngân hàng mặc nhiên bố trí cho các em dự thi tại các điểm thi Hà Nội mà thực tế nếu phải dự thi ở Hà Nội sẽ rất bất tiện và tốn kém chi phí đối với các thí sinh phía Nam và Nam Trung bộ.

"Những sai sót này có thể do thí sinh không để ý hoặc không được hướng dẫn kỹ nên không đánh dấu. Song rất nhiều trường hợp khi chúng tôi kiểm tra thì phát hiện hồ sơ thí sinh ghi rất chuẩn, nhưng phòng GD-ĐT, sở GD-ĐT khi nhập liệu vào hồ sơ trên máy tính lại nhầm" - ông Dũng chia sẻ.

Tuy nhiên, cá biệt có trường hợp một thí sinh Phú Yên đến sát ngày thi mới phát hiện sai sót này báo đến nhà trường. "Học viện đã liên hệ với cụm thi Quy Nhơn nhưng cụm thi báo lại không thể kịp bổ sung khi mọi công đoạn chuẩn bị thi đã hoàn tất. Thí sinh chỉ còn một trong hai phương án lựa chọn: hoặc phải ra Hà Nội dự thi, hoặc thí sinh đành phải bỏ thi vào trường" - ông Dũng nói. Thông tin cập nhật đến chiều 2-7 thì thí sinh này đã quyết định không dự thi.

Rối với ưu tiên khu vực 1

Sáng 2-7, nhiều thí sinh ở phía Nam đã đến phòng đào tạo các trường để chỉnh sửa những sai sót trên giấy báo thi. Ngoài những sai sót về họ, tên, ngày tháng năm sinh còn có các sai sót về ngành, trường THPT và đặc biệt là sai sót về đối tượng và khu vực. Trong buổi sáng, tại Trường ĐH Sư phạm TP.HCM có hơn 20 thí sinh đến điều chỉnh sai sót. Thí sinh Thông Thị Mênh, quê Bình Thuận, đến trường đề nghị sửa lại khu vực ưu tiên. Mênh nói năm rồi huyện Mênh được ưu tiên khu vực 1, nhưng năm nay giấy báo dự thi để là KV2-NT.

Cán bộ phòng đào tạo giải thích trường ghi như vậy là đúng bởi năm nay khu vực huyện của Mênh đã thay đổi theo quy định mới. Mặc dù vậy, Mênh cho biết giấy báo thi Trường ĐH Kinh tế TP.HCM vẫn ghi ưu tiên là khu vực 1. Hi hữu hơn, thí sinh Cao Thị Oánh, quê Nha Trang, Khánh Hòa, nhưng giấy báo thi lại ghi quê ở... Hà Trung, Thanh Hóa!

Ông Trần Đình Lý, trưởng phòng đào tạo Trường ĐH Nông lâm TP.HCM, cho biết mới đây Bộ GD-ĐT mới công bố danh sách các trường THPT thuộc khu vực 1, nếu danh sách này được công bố trước khi thí sinh làm hồ sơ đăng ký dự thi thì thí sinh sẽ đỡ sai sót hơn về khu vực. Những ngày qua, có nhiều thí sinh đến trường để điều chỉnh khu vực, trong đó có rất nhiều thí sinh ghi khu vực ưu tiên theo huyện mà không ghi theo xã, dẫn đến điểm ưu tiên khu vực thấp hơn điểm khu vực mình đáng ra được hưởng, nếu không phát hiện các em sẽ bị thiệt thòi.

Việc xác định ưu tiên khu vực 1 năm nay có thay đổi so với năm trước dẫn đến mỗi trường hiểu một cách và vận dụng quy chế khác nhau. Ông Nguyễn Đức Minh - trưởng phòng đào tạo Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM - cho biết trường yêu cầu thí sinh bổ sung hộ khẩu (công chứng) để minh chứng mình ở xã đặc biệt khó khăn để trường điều chỉnh. Những thí sinh không gửi minh chứng trường sẽ không điều chỉnh. "Thà các em rớt nhưng sau này phát hiện mình được ưu tiên và yêu cầu điều chỉnh thì trường sẽ điều chỉnh, còn hơn để các em đậu rồi sau này buộc thôi học do các em không thuộc diện ưu tiên khu vực 1" - ông Minh nói thêm.

Tương tự, phó trưởng phòng đào tạo một trường ĐH tại TP.HCM cũng xác nhận đang chờ văn bản chính thức của bộ để điều chỉnh khu vực ưu tiên cho thí sinh. Hiện tại trường vẫn xác định mức ưu tiên theo huyện, chưa điều chỉnh cho những thí sinh diện ưu tiên khu vực 1 ở các xã đặc biệt khó khăn.

Để tránh thiệt thòi cho thí sinh, đại diện nhiều trường cho biết sẽ tiếp tục điều chỉnh ưu tiên khu vực 1 cho thí sinh cả sau ngày thi nếu thí sinh cung cấp đủ hồ sơ minh chứng. Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM, Nông lâm TP.HCM, Cần Thơ chấp nhận điều chỉnh khu vực sau ngày thi. Trong khi đó, ông Mỵ Giang Sơn - trưởng phòng đào tạo Trường ĐH Sài Gòn - cho biết trường chỉ yêu cầu thí sinh nộp minh chứng ưu tiên khu vực 1 khi thí sinh nhập học. Thí sinh phải chịu trách nhiệm với thông tin đăng ký của mình. Nếu khai không đúng, thí sinh có thể từ trúng tuyển thành không trúng tuyển.

NGỌC HÀ - MINH GIẢNG - VŨ ANH

Hồ sơ dự thi giảm, số trường tổ chức thi tăng Thí sinh đến chỉnh sửa giấy báo thi tại Trường đại học Sư phạm TP.HCM chiều 2-7 - Ảnh: Như Hùng Số liệu cập nhật chiều 2-7 của Bộ GD-ĐT cho thấy năm 2014, số hồ sơ đăng ký dự thi vào các trường ĐH, CĐ trong cả nước đạt gần 1,8 triệu hồ sơ, giảm 11% so với năm 2013. Trong đó, đợt 1, với khối A, A1, V có khoảng 785.000 hồ sơ đăng ký dự thi, giảm gần 60.000 so với năm 2013; đợt 2, với khối B, C, D, các khối năng khiếu, có khoảng 750.000 hồ sơ đăng ký dự thi, giảm hơn 80.000 hồ sơ so với năm 2013; và đợt 3, với tất cả các khối của các trường cao đẳng, có hơn 260.000 hồ sơ đăng ký dự thi, giảm khoảng 80.000 hồ sơ so với năm 2013.Điều đáng nói, trong khi số hồ sơ giảm thì số trường có tổ chức thi ở kỳ thi "ba chung" lại tăng thấy rõ. Theo tiết lộ của các trường, việc tổ chức kỳ thi tuyển sinh 2014 (chứ không "gửi" thí sinh thi nhờ như trước đây) là cách để các trường "tập dượt" cho việc tự tổ chức một kỳ thi với đủ các khâu trước khi buộc phải tự chủ tuyển sinh chậm nhất là sau năm 2016. Theo đó, cụ thể đợt 1 có 141 trường tổ chức thi, đợt 2 có 139 trường, đợt 3 có 144 trường tổ chức thi, đạt mức tăng lần lượt 6%, 10%, 7% so với năm 2013. NGỌC HÀ

Đà Nẵng: thí sinh có thể tự in giấy báo dự thi Để tạo điều kiện thuận tiện cho thí sinh, ĐH Đà Nẵng đã có thông báo cho thí sinh chưa nhận giấy báo dự thi có thể vào trang web . Thí sinh có thể in giấy báo dự thi để biết thông tin ngày thi, địa điểm thi... khi đến trường làm thủ tục trong buổi đầu tiên, thí sinh sẽ được phát thẻ dự thi ngay tại phòng thi. TS Nguyễn Hoàng Việt - trưởng ban đào tạo ĐH Đà Nẵng - cho biết đến sáng 2-7 có 79 thí sinh sửa chữa sai sót trong hồ sơ. Trong đó, sai sót chủ yếu là mã ngành, phòng thi, đối tượng ưu tiên... Có thí sinh cận đến ngày thi mới đổi ngành thi, trường thi. "Thí sinh có thể sửa các sai sót trong giấy báo dự thi tại phòng thi. Riêng sai sót về khối thi phải sửa tại ban đào tạo ĐH Đà Nẵng. Việc sửa chữa những sai sót chậm nhất là trước giờ thi của buổi thi đầu tiên" - TS Việt nói.

Khác với áo trắng học trò thông thường, các sĩ tử thi vào khoa diễn viên kịch - điện ảnh ĐH Sân khấu Điện ảnh (Hà Nội) có gu thời trang cá tính và ngoại hình ưa nhìn.

Sáng 2/7, đông đảo thí sinh đến làm thủ tục dự thi tại trường ĐH Sân khấu Điện ảnh (Hà Nội). Năm nay, khoa diễn viên - kịch của trường có 56 chỉ tiêu đầu vào. Trong ảnh là Huyền Thanh (sinh năm 1996) đến từ Thanh Hóa.



Phạm Tố Uyên (1994) là sinh viên trường HV Tài chính. Tuy nhiên, vì yêu thích nghề diễn viên nên Uyên vẫn cố gắng thi vào ĐH Sân khấu Điện ảnh.



Các bạn trẻ tỏ ra rất tự tin sau khi làm thủ tục dự thi.



Yếu tố đầu tiên để giúp các sĩ tử tự tin vào ngành này là ngoại hình. Hầu hết các em đều ưa nhìn và khá xinh xắn.



Tuy nhiên, cũng có bạn biểu lộ những nét mặt lo âu khi bước vào phòng làm thủ tục dự thi.



Thời gian tổ chức thi của trường SKĐA nhiều hơn so với các trường thông thường do phải lựa chọn nghiêm ngặt từ khâu năng khiếu.



Không chỉ có những bạn nữ xinh xắn, sĩ tử nam dự thi trường ĐH Sân khấu Điện ảnh cũng điển trai, có phong cách thời trang cá tính.



Một thí sinh ấn tượng với mái tóc bạch kim.



Do đặc thù chuyên ngành nên các thí sinh dự thi khoa Diễn viên đều rất chăm chút ngoại hình.



Bắt đầu từ sáng 3 - 6/7 các sĩ tử sẽ dự thi vòng sơ tuyển, chung tuyển sẽ nối tiếp từ 7/7. 

Nguyễn Việt Dũng - chàng trai sinh năm 1996 dự thi đại học năm nay cho biết, tất cả tài sản của em chỉ có hơn 100.000 đồng, 1 con mèo và 2 con thỏ.

  

Nguyễn Việt Dũng - chàng trai sinh năm 1996 dự thi đại học năm nay cho biết, tất cả tài sản của em chỉ có hơn 100.000 đồng, 1 con mèo và 2 con thỏ.



Mồ côi mẹ khi 1 tuổi, bố bỏ rơi khi vừa chào đời

Nguyễn Việt Dũng (xã Tân Việt, huyện Thanh Hà, tỉnh Hải Dương) là học sinh trường THPT Hà Bắc. Năm nay, trong kỳ thi tuyển sinh, Dũng lựa chọn khoa Tài nguyên nước, trường ĐH Thủy lợi (Hà Nội). Gắn bó với nghề nông từ khi lên 6, lên 7, Dũng mong muốn việc học của mình có ích cho quê nhà. Nếu không đỗ đại học, Dũng sẽ trở về quê để tìm công việc phù hợp, sống yên bình.

Gặp Dũng tại ký túc xá trường ĐH Thủy lợi ấn tượng nhất là đôi mắt đượm buồn, đầy ưu tư. Vừa chân ướt chân ráo lên Hà Nội, cậu học trò chất phác với đôi dép tổ ong, quần vải, dáng hình cao gầy, không nhớ nổi phòng ở của mình giữa những dãy nhà cao tầng. Lần đầu tiên lên Thủ đô, lại đi một mình, mọi thứ đều lạ lẫm với Dũng. Nỗi lo sợ bị cướp giật, lừa đảo trên thành phố khiến em lo lắng.



Nguyễn Việt Dũng ôn bài trong ký túc xá trường ĐH Thủy lợi.

Trò chuyện với Dũng, được biết em sinh ra đã là cậu bé chịu nhiều thiệt thòi. Mẹ của Dũng là cô Phạm Thị Huấn, mất khi 43 tuổi vì căn bệnh ung thư vú. Ngày đó em mới tròn 1 tuổi, chưa đủ nhận thức để lưu giữ gương mặt, kỷ niệm về mẹ. Ở với bà nhưng Dũng kể, bà cũng ít khi nhắc lại chuyện buồn cũ, chỉ kể mẹ là người phụ nữ hiền lành nhưng có số phận vất vả.

Mẹ mất khi Dũng còn ẵm ngửa, em được bà ngoại nuôi dưỡng từ nhỏ. Do mẹ mắc bệnh ung thư vú nên ngay từ khi chào đời em không được bú sữa. Bà bế Dũng đi khắp làng xin từng giọt sữa, nuôi lớn cháu đến ngày thành chàng trai 17 tuổi.

Khi hỏi về bố, đôi mắt buồn của Dũng rưng rưng đầy tủi thân. Mẹ em là vợ thứ 2, bố Dũng không quan tâm đến cuộc sống của hai mẹ con ngay từ ngày em chào đời. Nhiều lúc trong cuộc sống, nhìn bạn bè xung quanh hạnh phúc vì có đầy đủ bố mẹ, em chỉ biết buồn cho số phận của mình.

Trong suốt 17 năm qua, hai bà cháu nương tựa vào nhau để sống. Tháng 11 năm ngoái, bà ngoại Dũng qua đời vì tuổi cao, sức yếu đã để lại trong em nỗi mất mát lớn. Chỗ dựa duy nhất về tinh thần của không còn, Dũng sống một mình trong căn nhà nhỏ tại vùng quê Hải Dương.

Từng muốn nghỉ học vì nghèo khó

Sau khi bà mất, Dũng lủi thủi một mình làm việc, học tập, hằng ngày ăn cơm cùng cậu mợ. Những câu chuyện về người bà Hoàng Thị Sủng trong em chỉ còn ký ức đẹp.

Dũng cùng bà ở trong căn nhà cấp 4 ọp ẹp với nền đất, mái ngói cũ nhiều chỗ bị vỡ do thời gian. Những lỗ thủng trên mái nhà đã được căng bạt vẫn thường xuyên bị dột mỗi khi trời đổ mưa lớn. Dũng kể lại: "Có những đêm mưa, nước chảy lênh láng ướt hết thóc lúa trong nhà, em bị mất ngủ vì lo lắng".

Lên 6 tuổi, Dũng đã biết giúp đỡ bà những công việc làm nông như phơi thóc lúa, rơm rạ, phụ bà nấu ăn. Hai bà cháu quanh năm chỉ trông chờ vào 3 sào ruộng, nuôi mấy con gà cùng mức lương trợ cấp hộ nhà nghèo là 180.000 đồng/tháng. Bữa cơm thường ngày của Dũng và bà chỉ có rau muống, đậu phụ. Bà dành dụm lâu lâu mua thịt để bồi dưỡng cho người cháu đang tuổi ăn, lớn nhanh như thổi.

Từ ngày bà mất, Dũng một mình quán xuyến một sào lúa. Đã có thời gian khó khăn không biết trông cậy vào ai, Dũng định xin nghỉ học đi làm thuê nhưng được mọi người động viên: "Em cứ học, chuyện đâu rồi có đó".

Cho đến bây giờ, khi bà đã đi xa gần 1 năm nhưng Dũng vẫn ngỡ như khi còn sống. Chàng trai kể lại kỷ niệm: "Ngày 70 tuổi, bà vẫn còn khỏe lắm. Bà thường cõng em đến nhà trẻ, lưng bà đã còng nên mọi người nói đùa: "Cẳng cháu còn dài hơn chân bà".

Mặc dù ngoài 70 tuổi nhưng bà vẫn đi tát cá, nổi tiếng trong vùng bởi khả năng bắt cua, bắt cáy giỏi. Trong trí nhớ của Dũng vẫn còn nguyên vẹn hương vị mỗi bát canh cua bà nấu, để đến bây giờ mỗi khi chan bát nước canh em lại nhớ về.

Suốt 17 năm, hai bà cháu nương tựa vào nhau mỗi lúc khó khăn, cùng san sẻ vui buồn. Dũng nhớ nhất là những ngày bà chạy vạy tiền nong khi em nhập viện vì cảm lạnh hay tháng ngày chăm bà trong giai đoạn cuối của bệnh tật.

Dự thi đại học với 500.000 đồng

Khi bà sống chỉ có 2 bàn tay trắng nên khi mất đi không để lại cho Dũng được gì đáng giá. Chiều ngày 2/7, Dũng một mình lên Hà Nội dự thi trường ĐH Thủy lợi với chỉ 500.000 đồng trong túi. Chàng trai sinh năm 1996 cho biết, tất cả tài sản em có được là hơn 100.000 đồng, nuôi 1 con mèo và 2 con thỏ để bán. Số tiền hơn 300.000 còn lại Dũng được họ hàng cho chi trả lộ phí.

Nam sinh này kể lại: "Em nhớ lời dặn dò của mọi người, nên tìm sự giúp đỡ của đội sinh viên tình nguyện có màu áo xanh nên đã được ở miễn phí trong khu ký túc xá của trường. Em thật may mắn vì sẽ không biết xoay sở ra sao với 500.000 đồng".

Ở nhà, phương tiện đến trường của Dũng là chiếc xe đạp cũ được người chú lắp ráp cho. Khi đi dự thi, Dũng mang theo một chiếc điện thoại 1200 cũ, chỉ có thể nghe, đã hỏng chức năng gọi để tiện liên lạc với người nhà và vài bộ quần áo.



Cậu học trò mong muốn học chuyên ngành Tài nguyên nước để phục vụ cho quê hương.

Trong ký ức, Dũng nhớ nhất lời dặn dò của bà: "Áo rách phải giữ lấy lề con ạ, cuộc sống dù có nghèo đến mấy cũng không được nghĩ đến những thứ của người ta".

Chính vì vậy, Dũng vẫn vững lòng sống giữa cuộc sống nghèo khó. Em luôn có tâm niệm giúp đỡ những người có hoàn cảnh khó khăn hơn mình. Suốt thời gian học cấp 3, chính Dũng là người cõng bạn Nguyễn Mạnh Dương - chàng trai bị bại liệt bẩm sinh, viết chữ đẹp từ cổng trường vào lớp học. Em tâm sự về người bạn thân của mình: "Dương là người bạn tốt bụng, lạc quan. Em coi đây là công việc cần làm để thể hiện tình yêu thương giữa con người với con người mà thôi".

Thầy Thích Thanh Ngọc (trụ trì chùa Cảnh Linh - Hải Dương) chia sẻ: "Dũng làm một trong những em có hoàn cảnh khó khăn. Em mồ côi mẹ, sống với bà nhưng bà cũng đã mất vì tuổi già. Trong kỳ thi đại học năm nay, tôi cũng muốn đưa Dũng đi thi nhưng vì em biết tôi còn chăm lo cho Dương nên đã tự lập". 

Giữa thời tiết mưa nắng thất thường, các sĩ tử và người nhà tất tả đổ về Hà Nội chuẩn bị cho kỳ thi Đại học - Cao đẳng 2014.

Chỉ còn 2 ngày nữa là kỳ thi tuyển sinh Đại học 2014 chính thức bắt đầu. Tại thời điểm này, hàng ngàn sĩ tử và phụ huynh đã và đang di chuyển về Hà Nội. Các bến xe Giáp Bát, Mỹ Đình ngày một đông đúc hơn.



Hàng ngàn sĩ tử và phụ huynh về Hà Nội dự thi dưới thời tiết nắng mưa thất thường

Khi đi thi, các sĩ tử không quên mang theo nhiều lương thực, thực phẩm và đồ dùng cá nhân phục vụ cho nhu cầu ăn uống, sinh hoạt. Cô Lê Thị Rương, mẹ của thí sinh Nguyễn Văn Đức (Nghệ An) cho biết: "Em Đức thi khối A vào trường ĐH Giao Thông Vận Tải nên hai mẹ con chỉ ở Hà Nội 5 ngày. Cô mang theo quần áo, sách vở cho em và mang một ít gạo cho người thân ở Hà Nội".

Ngày hôm nay 1/7, đội sinh viên tình nguyện tiếp sức mùa thi của nhiều trường đại học chính thức ra quân, có mặt ở nhiều bến tàu, xe để giúp đỡ thí sinh tìm trường và nơi ăn, chỗ ở. Các thí sinh và người nhà có thể yên tâm tìm tới sự hướng dẫn của tình nguyện viên tại các bàn tư vấn đặt ngay tại cổng ra vào bến xe, nhà ga.



Sĩ tử cùng người nhà đội nắng tại bến xe Giáp Bát sáng 1/7



Sĩ tử mặc áo cờ đỏ sao vàng, mang theo rất nhiều đồ đạc khi đi thi



Các sĩ tử tay xách nách mang nhiều loại hành lý



Gạo và lương thực mang theo



Có những sĩ tử mang theo cả "kho hành lý"



Phụ huynh giúp sĩ tử mang vác các bao tải nặng



Cô Lê Thị Rương và con gái vội vã rời khỏi bến xe



Tại bến xe Mỹ Đình, các sĩ tử cũng mang vác theo nhiều lương thực, thực phẩm để đi thi



Điểm dừng xe buýt đông đúc các sĩ tử mang theo hành trang đi thi 

Thầy không chỉ cho sinh viên nghèo mượn tiền đi học (không lãi) đến khi tốt nghiệp ra trường, mà khi những sinh viên này đạt điểm học giỏi thầy còn cho mượn thêm tiền học tiếng Anh hoặc mua sắm laptop làm phương tiện học tập.

Thầy Trương Thanh Cảnh - Ảnh: Lư Thế Nhã

Các em có chí học lên cao học, thầy vẫn tiếp tục hỗ trợ. Với thầy, tạo điều kiện cho con em gia đình nghèo học tập là giúp các em có cơ hội đổi đời. Người thầy tốt bụng ấy là nhà giáo về hưu Trương Thanh Cảnh. Trước năm 1975, ông là giám đốc điều hành Trường tư thục Nguyễn Công Trứ và hiệu trưởng Trung học bán công Chợ Gạo, tỉnh Tiền Giang. Ông hiện sinh sống ở xã Hương Mỹ, huyện Mỏ Cày Nam, Bến Tre. Ý tưởng, hành động của thầy bắt đầu từ những học sinh nghèo ở quê hương mình.

Từ mượn tiền đóng học phí

Năm 1999, tại xã Hương Mỹ có nhiều học sinh tốt nghiệp THPT, thi đậu ĐH nhưng nhà nghèo đành gác lại ước mơ, ở lại làm nghề nông vất vả. Những cảnh ngộ này giống như hoàn cảnh thầy khi xưa: nhà nghèo, các em thầy không được đi học. Trong cảnh nghèo khó ấy, thầy nghĩ là phải học giỏi mới có việc làm và giúp gia đình thoát nghèo được. Thầy đã vượt lên cảnh nghèo bằng cố gắng học tập, thi đỗ tú tài 2 (thời bấy giờ người có bằng tú tài rất hiếm) và đi dạy học, nuôi các em của mình ăn học đến thành tài.

Cây cầu bước tới vùng sáng Được mượn tiền đi học, 99% sinh viên tốt nghiệp ra trường đều nhanh hoàn lại tiền đã mượn để đi học trước đây. Ông Nguyễn Văn Đầy ở xã Hương Mỹ, phụ huynh của bạn Tiến đã tốt nghiệp ĐH Bách khoa, nói: "Quỹ cho sinh viên mượn tiền đi học giống như bắc một cây cầu bước tới vùng tươi sáng. Nếu không trả lại, không khác gì qua sông rồi rút bỏ cây cầu".

Từ kinh nghiệm nuôi các em ăn học, thầy nảy ra ý tưởng tiếp sức cho sinh viên nghèo đến với giảng đường ĐH bằng cách vận động nguồn vốn cho các em mượn tiền đi học. Ý tưởng đó càng thôi thúc thầy khi năm 2001 ở quê thầy có bạn Nguyễn Văn Tiến, học sinh Trường THPT chuyên Bến Tre, thi đậu vào ĐH Bách khoa (ĐHQG TP.HCM) nhưng gia đình rất nghèo, không có tiền đi học. Gia đình Tiến khuyên con chờ năm sau thi vào Trường ĐH Sư phạm để không phải đóng học phí. Nghe được sự việc này, thầy đến nhà Tiến tìm hiểu. Biết được đây là gia đình nghèo có con học giỏi, thầy bàn với em gái mình là giám đốc một công ty ở huyện Châu Thành (tỉnh Tiền Giang) giúp bạn Tiến: cho mượn tiền ăn học không tính lãi. Người em gái nhận lời và không chỉ giúp Tiến mà còn giao cho anh mình một số tiền bà dành dụm được, để mỗi năm ông hỗ trợ cho 10 sinh viên nghèo thi đậu ĐH công lập.

Những năm ấy học phí và giá sinh hoạt chưa cao như bây giờ, thầy cho sinh viên mượn 300.000 đồng/tháng, cho mượn đủ 12 tháng trong năm (3,6 triệu đồng/năm học) và cho mượn suốt các năm học ĐH. Số tiền cho sinh viên mượn đi học theo chương trình thiết kế của thầy được nâng lên theo thời giá và mức đóng học phí. Các sinh viên mượn tiền đi học không phải thế chấp mà chỉ làm giấy cam kết sau khi tốt nghiệp đi làm, hoàn lại dần số vốn đã mượn.

Đến hỗ trợ học lên cao học

Năm học 2005-2006, chương trình cho sinh viên nghèo mượn tiền đi học do thầy Cảnh chủ trì có thêm mạnh thường quân hưởng ứng, đó là bà Võ Thị Hảo - Việt kiều Canada và bà Hoàng Thị Đáo Tiệp - Việt kiều Mỹ, về thăm quê Hương Mỹ. Hai bà tìm hiểu chương trình cho sinh viên nghèo mượn tiền đi học ĐH của thầy và gửi tiền nhờ thầy chủ trì thêm chương trình cho thanh niên học nghề trung cấp, cao đẳng mượn vốn đi học. Chương trình cho sinh viên, thanh niên nghèo mượn tiền đi học ban đầu chỉ trong xã Hương Mỹ, sau đó thầy mở rộng cho nhiều em học sinh nghèo ở huyện Bình Đại, Thạnh Phú, Chợ Lách, Mỏ Cày Bắc, Mỏ Cày Nam... được hưởng chương trình khuyến học này.

Năm 2008, Nhà nước có chính sách cho sinh viên nghèo vay tiền đi học với lãi suất ưu đãi, thầy nghĩ mình "thất nghiệp" vì sẽ không còn sinh viên nào nhờ đến thầy. Nhưng thầy không đóng cửa chương trình mà vẫn giúp thanh niên, sinh viên nghèo, cận nghèo không đủ điều kiện vay tiền ngân hàng ăn học. Mặt khác, thầy thiết kế một chương trình khác song song là chương trình khuyến tài. Với chương trình này, một sinh viên đã được mượn tiền đi học, sang năm thứ hai có điểm thi học kỳ từ 7,0 trở lên, thầy sẽ cho mượn thêm tiền học tiếng Anh hoặc mua laptop làm phương tiện học tập. Với sinh viên có chí tiếp tục học lên cao học hoặc đi làm rồi học lên cao học, thầy cho mượn mỗi năm 10 triệu đồng.

Mười ba năm qua, âm thầm thực hiện chương trình khuyến học, khuyến tài, thầy đã cho mượn 1,4 tỉ đồng giúp 172 sinh viên, thanh niên nghèo có được cơ hội đổi đời qua học trung cấp, cao đẳng nghề, ĐH, cao học. Ở tuổi 83 nhưng sau mỗi mùa tuyển sinh, thầy không ngại đường xa tìm đến nhà những sinh viên nghèo ở huyện Bình Đại, Thạnh Phú, Mỏ Cày Bắc, Mỏ Cày Nam... tìm hiểu hoàn cảnh và giúp sinh viên nghèo có tiền đóng học phí. Thầy khuyến khích các bạn học giỏi sẽ hỗ trợ khuyến tài. 

Ngày 16.6, nhiều tỉnh đã công bố kết quả tốt nghiệp THPT với tỷ lệ tốt nghiệp tiếp tục... tăng dần đều.

Thí sinh xem điểm thi tốt nghiệp tại Trường THPT Bùi Thị Xuân, TP.HCM chiều 16.6 - Ảnh: Đào Ngọc Thạch

Ít điểm giỏi, ít điểm liệt

Theo ông Nguyễn Hiệp Thống, Phó giám đốc Sở GD-ĐT Hà Nội, toàn thành phố có 2.241 học sinh (HS) đỗ loại giỏi (3,16%); loại khá là 11.150 (15,73%). Số trường có tỷ lệ 100% tốt nghiệp cũng lên tới 92 (chiếm 40%), cao hơn năm ngoái 30 trường. Lãnh đạo Sở GD-ĐT Hà Nội lý giải do HS được chọn môn thi nên tỷ lệ tốt nghiệp ở nhiều trường cao như vậy cũng là điều dễ hiểu.

Ông Nguyễn Quang Vinh, Trưởng phòng Khảo thí và Kiểm định chất lượng giáo dục, Sở GD-ĐT Hòa Bình, chia sẻ: "Năm nay được chọn môn nên phần lớn HS đều chọn các môn xã hội là sử, địa. Điểm thi cao nhất trong số 4 môn thi cũng tập trung vào hai môn này với hơn 96% bài thi đạt điểm trung bình trở lên. Có những bài được 9,5 điểm". Tuy nhiên, ông Vinh cũng cho biết tỷ lệ tốt nghiệp loại giỏi rất ít, hầu hết HS tốt nghiệp ở mức trung bình.

Cùng quan điểm này, ông Nguyễn Như Minh, Trưởng phòng Khảo thí, Sở GD-ĐT Bắc Ninh, cho rằng mặc dù đã được chọn 2 môn thi theo năng lực và sở trường nhưng tỷ lệ tốt nghiệp loại giỏi của toàn tỉnh cũng chỉ có 3,6%, tương đương năm trước. Theo ông Minh, chất lượng tốt nghiệp còn phụ thuộc cả vào học lực của tất cả các môn ở lớp 12, nên nếu điểm thi tốt nghiệp dù có tốt hơn cũng không nâng đáng kể tỷ lệ tốt nghiệp loại giỏi lên được.

Ghi nhận của Thanh Niên cho thấy ở nhiều tỉnh không còn tình trạng HS bị điểm liệt. Cách ra đề năm nay không đánh đố nhưng cũng không kiểm tra học thuộc lòng nên dù ít dù nhiều HS cũng "viết được gì đó" để không bị điểm liệt.

Đánh giá qua hiệu suất đào tạo

Theo thống kê của Sở GD-ĐT TP.HCM, tỷ lệ các môn thi có HS đạt điểm trên trung bình như sau: Môn ngữ văn 95,1% (38 điểm 9); vật lý 80,46% (731 điểm 10); lịch sử 84,26% (39 điểm 9,5); toán 89,43% (8.059 điểm 10); hóa học 94,65% (3.735 điểm 10); địa lý 85,47% (1 điểm 9,5); tiếng Anh 95,95% (2.065 điểm 10); sinh học 82,50% (704 điểm 10)... Trong đó, môn tiếng Anh có tỷ lệ trên trung bình cao nhất.

Giải thích điều này, ông Nguyễn Văn Hiếu, Phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, cũng nhận định tương tự các địa phương nói trên: "Do được lựa chọn môn thi tốt nghiệp, tất cả thí sinh đều chọn môn sở trường nên kết quả điểm khá cao, đặc biệt môn tiếng Anh, dù có thay đổi cấu trúc đề thi nhưng có 52% thí sinh đạt điểm giỏi".

Khác với các năm trước, năm nay Sở không thống kê số lượng trường đạt tỷ lệ tốt nghiệp 100% mà đánh giá các trường thông qua hiệu suất đào tạo. Cụ thể, chất lượng đào tạo các trường được đánh giá qua công thức: Tổng số HS tốt nghiệp THPT năm nay/(tổng số HS vào lớp 10 + HS chuyển đến) - HS chuyển đi.

"Thi không phải để đánh trượt học sinh"

Xung quanh dự kiến kết quả tốt nghiệp tiếp tục theo hướng tăng cao trong năm nay, ông Nguyễn Vinh Hiển, Thứ trưởng Bộ GD-ĐT, nêu quan điểm: "Bộ không tổ chức thi tốt nghiệp THPT để đánh trượt HS nên việc bao nhiêu HS trượt tốt nghiệp hay bao nhiêu đỗ không phải là mục tiêu của kỳ thi này. Mục tiêu của kỳ thi là đánh giá xem HS có đủ năng lực và trình độ học vấn phổ thông hay không chứ không đặt ra đỗ bao nhiêu phần trăm". Về vấn đề có tính đến bỏ kỳ thi này hay không, ông Hiển cho biết: "Đến thời điểm này, tinh thần của Bộ vẫn là thực hiện luật Giáo dục, nghĩa là có tổ chức thi tốt nghiệp, xét tốt nghiệp, chưa tính bỏ hay không bỏ kỳ thi này".

Ông Hiển cũng cho rằng với những môn thay đổi cách ra đề như văn, ngoại ngữ, lịch sử... nhất định chất lượng thi ở những môn đó năm nay sẽ phải cao hơn năm ngoái vì nó hướng tới phản ánh năng lực thật của HS. Còn tỷ lệ đỗ bao nhiêu không phản ánh được hết điều đó.


Chưa địa phương nào đỗ dưới 96%

Hà Nội: Tỷ lệ tốt nghiệp hệ THPT là 98,54%, giáo dục thường xuyên (GDTX) 93,06%. Có 92/230 trường đỗ tốt nghiệp 100%, chiếm tỷ lệ 40%.

Bắc Ninh: THPT 99,76%, GDTX 98,46%. Có 23 trường tỷ lệ tốt nghiệp 100%.

Bắc Giang: THPT 99,47% (tăng 2,66% so với năm 2013), GDTX 97,7% (tăng 8,55%).

Hòa Bình: THPT 98,58%, cao hơn năm ngoái; GDTX 96,1%. Có 25/37 trường THPT, 5/12 trung tâm GDTX tốt nghiệp 100%.

Nghệ An: THPT 99,56% (năm ngoái 95,99%); GDTX 99,55% (năm ngoái 90,77%). Có 51/90 trường THPT và 2 trung tâm hệ bổ túc đậu tốt nghiệp 100%.

Đà Nẵng: Đạt 98,54%, có 353 HS tốt nghiệp loại giỏi, 5 trường THPT đạt 100%. Hệ GDTX tỷ lệ tốt nghiệp đạt 90,05%.

Bình Định: Toàn tỉnh đạt 99,17%. Có 27/50 trường THPT tốt nghiệp 100%.

Phú Yên: 96,27% HS THPT đỗ tốt nghiệp. 6 trường đỗ tốt nghiệp 100%.

Quảng Ngãi: Đạt tỷ lệ 98,48%. Toàn tỉnh có 105 thí sinh xếp loại giỏi (chiếm 0,66%). 16 trường THPT và Trung tâm dạy nghề - GDTX - Hướng nghiệp đạt tốt nghiệp 100%.

Đắk Lắk: THPT 97,98% (tăng 2% so với năm ngoái), GDTX 85,43% (tăng 29,31%). HS dân tộc thiểu số đỗ tốt nghiệp với tỷ lệ cao (96,03% hệ THPT và 80,23% hệ GDTX).

Gia Lai: THPT 97,12% (giảm 0,23% so với năm trước), GDTX 69,57% (tăng 26,46%). Toàn tỉnh có 7 trường THPT và 1 trung tâm GDTX đạt tỷ lệ đỗ tốt nghiệp 100%.

Khánh Hòa: THPT 99,29%, GDTX 90,82%. Có 11 trường đỗ tốt nghiệp 100%. Hệ THPT có 191 HS tốt nghiệp loại giỏi (1,68%), hệ GDTX có 3 HS (0,26%).

Bình Thuận: THPT 98,48%, GDTX 81,07%. Có 3 trường THPT tốt nghiệp 100%.

Đồng Nai: THPT 99,46% (thấp hơn năm ngoái 0,23%), GDTX 84,04% (cao hơn năm ngoái 14,46%).

TP.HCM: THPT 99,56% (cao hơn năm trước 0,6%), GDTX 86,63% (cao hơn khoảng 1%).

Bến Tre: THPT 99,67% (tăng 0,48% so với năm trước), có 6 HS đậu thủ khoa đạt 38,5 điểm, 14/34 trường đỗ 100%; GDTX 91,38% (tăng 6,79).

Vĩnh Long: THPT 99,05%, có 11 trường tốt nghiệp 100%; GDTX 91,06%.

Đồng Tháp: THPT 99,53%, GDTX 72,55%. Có 22 trường THPT đỗ 100%.

Sóc Trăng: THPT 99,59%, GDTX 87,59%. 20/34 trường tốt nghiệp 100%. Trường THPT An Ninh (H.Châu Thành) có tỷ lệ đỗ thấp nhất là 98,06%.

Cà Mau: THPT 98,27%; GDTX 94,18%. Có 14/30 trường THPT đỗ 100%, thấp nhất là Trường THPT Tân Đức (H.Đầm Dơi) 86,66%.

Cô không phải là một người dạy sử bình thường, cô là một người nghệ sĩ kể chuyện lịch sử. Các bài giảng của cô rất phong phú luôn thu hút học sinh.

Cô Văn Thị Hoa và bộ sưu tập ảnh phục vụ việc dạy và học sử do cô sưu tầm và soạn - Ảnh: N.V.

Khi còn là một nữ sinh lớp 10 đi học tại huyện Bình Chánh, cô Văn Thị Hoa đã may mắn được cô giáo dạy sử Cảnh Tâm truyền cho niềm yêu thích môn sử. Khi tốt nghiệp lớp 12, dù gia đình không mấy đồng tình, cô vẫn quyết định thi vào khoa sử Đại học Sư phạm để theo đuổi ước mơ của mình.

Tâm phục khẩu phục Tại Trường Võ Thị Sáu, cô Văn Thị Hoa có hai đồng nghiệp đặc biệt: cô Nguyễn Thị Ngọc Giang dạy địa và thầy Nguyễn Thành Trung dạy sinh. Cả hai đều là học trò cũ của cô Hoa. Khi được hỏi về cô giáo chủ nhiệm cũ của mình, thầy Trung tỏ ra rất xúc động: "Cô Hoa rất yêu thương học sinh nhưng cũng rất nghiêm khắc. Mỗi khi học sinh phạm lỗi, cô phân tích lỗi của các bạn rất chính xác và có những lời khuyên hợp lý nên các bạn trong lớp đều tâm phục khẩu phục. Cô dạy môn sử cũng rất tận tâm và thường khéo léo nên luôn tạo được sự hứng thú trong học tập".

Tôi gặp cô Văn Thị Hoa lần đầu khi cô chuyển về Trường THPT Võ Thị Sáu (Q.Bình Thạnh, TP.HCM) khoảng năm 1990 (trước đó cô dạy ở Bình Chánh). Không chỉ là một giáo viên dạy sử giỏi, cô Hoa cũng là một giáo viên chủ nhiệm giỏi. Tôi còn nhớ trong những năm ấy, chỉ riêng về công tác chủ nhiệm, tôi đã phải học hỏi cô rất nhiều.

Thông thường khi còn học ở Đại học Sư phạm rồi đi thực tập, các giáo sinh rất thích thú với công tác chủ nhiệm vì luôn nhận được cảm tình của các em học sinh. Nhưng khi ra trường, đã trở thành giáo viên chủ nhiệm thực thụ với trách nhiệm thật nặng nề của nhà trường giao phó, người giáo viên chủ nhiệm nếu không khéo sẽ rất lúng túng vì bị áp lực từ nhiều phía. Cô Văn Thị Hoa thì khác, cô luôn sống có trách nhiệm, luôn yêu thương hòa đồng với học sinh, luôn thuyết phục các em bằng những lời lẽ chân tình.

Trước những năm 2000, khi chưa có đèn chiếu và chưa có giáo án điện tử, các giáo viên sử gặp rất nhiều khó khăn vì thiếu tranh ảnh minh họa. Cô Văn Thị Hoa đã sưu tầm nhiều tranh ảnh có liên quan đến bài học, phóng thật lớn rồi đóng thành một bộ sưu tập ảnh đem vào lớp cho học sinh xem mỗi khi lên lớp giảng dạy. Qua nhiều năm, bộ sưu tập ảnh của cô Văn Thị Hoa ngày càng dày cộm.

Bộ ảnh của cô rất phong phú, góc ảnh chụp trong các tấm ảnh của cô sưu tầm thường khác trong sách giáo khoa, nào là ảnh của đền Parthenon (Hi Lạp cổ), ảnh đấu trường La Mã, nào là ảnh của nghĩa quân Đề Thám, ảnh của Đại tướng Võ Nguyên Giáp lúc trẻ, ảnh trận đánh Mậu Thân 1968... Số ảnh quý của cô lên đến con số ngót nghét năm sáu trăm ảnh. Tôi nhẩm tính số tiền để hoàn thành quyển sách ảnh của cô không phải nhỏ, nhất là những năm trước 2000, đời sống của một giáo viên dạy sử như cô khi đó còn gặp rất nhiều khó khăn.

Nhiều thế hệ học trò Trường Võ Thị Sáu thường kể rất nhiều về cô giáo dạy sử của mình. Khi cô Hoa giảng bài, các em có những tiểu phẩm tham gia minh họa cho bài học. Ai cũng biết trang phục lịch sử không phải dễ tìm, nhất là trước những năm 2000, cô Hoa đã phải tự đi tìm trang phục cho các em. Có khi không mượn được trang phục cần thiết, cô Hoa phải tự tìm qua sách vở, tự thiết kế trang phục rồi đem đến tiệm may nhờ họ đo cắt giùm. Một tiết dạy trên lớp để cho học trò dễ hiểu được bài và yêu thích môn sử, cô Hoa đã phải đầu tư và đánh đổi rất nhiều thời gian cũng như sức lực.

Nỗi lòng cô giáo về hưu

Năm 2011, cô Văn Thị Hoa vinh dự đoạt được giải thưởng Võ Trường Toản, một giải thưởng dành riêng cho những nhà giáo tiêu biểu, có những đóng góp rất nhiều cho ngành giáo dục. Năm nay cô Hoa về hưu. Bộ Giáo dục - đào tạo có nhiều thay đổi về phương thức thi tốt nghiệp lớp 12. Các thí sinh được quyền chọn môn thi tốt nghiệp và nhiều em không chọn môn sử.

Cô Hoa rất buồn.

Tôi hỏi cô Hoa có phải các em không còn yêu thích môn sử nữa, cô Hoa khẳng định các em vẫn còn yêu thích môn này. Nhưng do sự chi phối của ngành học, do hướng phát triển của nghề nghiệp tương lai ở thế kỷ 21 này, các em rất khó chọn môn sử. Ngay cả hậu duệ của những nhà sử học, của những giáo viên dạy sử giỏi nổi tiếng cũng rất ít người chọn môn sử để hướng nghiệp.

Không chọn môn sử để thi không phải là các em không yêu thích môn sử. Môn sử vẫn luôn là môn học quan trọng dù chúng ta đang sống ở thời đại nào. Nhờ có môn sử, chúng ta hiểu được chân lý chính nghĩa luôn luôn thắng, hiểu được ý nghĩa đúng đắn của đường lối chiến tranh nhân dân. Môn sử còn giúp chúng ta hướng về nguồn cội, tự hào về quá khứ vẻ vang của dân tộc, rút ra được những bài học cần thiết cho tương lai...

Theo cô Văn Thị Hoa, muốn các em chọn môn sử để thi, Nhà nước cần có những đãi ngộ xứng đáng hơn cho các nghề nghiệp liên quan đến sử học. Kiến thức sử trong sách giáo khoa không nên quá ôm đồm, có quá nhiều con số cần phải nhớ thuộc lòng như hiện nay. Các giáo viên dạy sử không nên chỉ biết đọc chép một chiều, cần tìm tòi và đầu tư nhiều hơn để kết hợp với những phương pháp giảng dạy mới như ngoại khóa, kể chuyện, giới thiệu hình ảnh... Có như thế người giáo viên đứng lớp mới tạo được sự hứng thú học tập cho các em. Nếu được như vậy, cô Hoa tin tưởng môn sử sẽ lại là một trong những môn học mà các học sinh yêu thích nhất.

THANH TRẮC NGUYỄN VĂN

Lan tỏa "dạy học bằng cả yêu thương" Tuần qua chuyên mục "Dạy học bằng cả yêu thương" nhận được nhiều câu chuyện ý nghĩa, thú vị từ bạn đọc khắp cả nước và ở nước ngoài. Đó là chuyện ngôi trường mầm non không chỉ có những giáo viên yêu nghề, mến trẻ mà còn có chú bảo vệ, cô tạp vụ trách nhiệm với công việc của mình; là chuyện về những cô giáo kiên cường vượt qua khó khăn trong cuộc sống, bám trụ việc dạy học ở trường giáo dục chuyên biệt... Những câu chuyện ấy được nhắc đến trong bài viết của các tác giả: Noah Nguyễn (định cư tại Mỹ), Đoàn Trung Thành (Khánh Hòa), Nguyễn Hữu Nhân (Đồng Tháp), Trần Ngọc Dung, Nguyễn Văn Tạo, Lê Thị Bảo Yến, Phan Thị Hồng Phượng, Phan Thị Hương Xuân, Nguyễn Thị Hoài Thu, Nguyễn Thị Thu Vân, Lê Thị Phương Thiên Kim, Nguyễn Thị Hòa, Nguyễn Thị Bông, Trần Thị Lệ Thanh, Trần Thị Thu Thảo, Nguyễn Thị Lan Hương, Trương Thị Thanh Diệu (TP.HCM), phụ huynh bé Nhật Minh lớp Gấu Bông 1, phụ huynh bé Bội Ngọc lớp chồi 2 (Trường mầm non Lê Thị Riêng, TP.HCM)... "Dạy học bằng cả yêu thương" là chuyên mục do báo Tuổi Trẻ cùng Sở GD-ĐT TP.HCM phối hợp thực hiện. Chuyên mục tôn vinh những nhà giáo giỏi, tận tâm với học trò nhằm khẳng định hình ảnh đẹp, mẫu mực của nghề giáo, phát huy truyền thống tôn sư trọng đạo. Kính mời bạn đọc tham gia chuyên mục bằng cách gửi bài, ảnh hoặc cung cấp thông tin về các tấm gương thầy cô giáo... (những thông tin cung cấp có giá trị về các tấm gương thầy cô giáo sẽ được Tuổi Trẻ tặng quà) qua địa chỉ hoặc báo Tuổi Trẻ, 60A Hoàng Văn Thụ, P.9, Q.Phú Nhuận, TP.HCM (ngoài bì thư xin ghi rõ chuyên mục "Dạy học bằng cả yêu thương", bài tham gia xin vui lòng ghi rõ địa chỉ tác giả, tài khoản ngân hàng).

Dù đề thi tốt nghiệp năm nay có nhiều ý kiến cho rằng khó, nhưng với cách ra đề thi ra theo hướng mở khiến các giám khảo khá hứng thú trước bài làm của thí sinh. Đã xuất hiện điểm 9 môn văn, nhiều điểm 9,5 môn sử.

Tại Hải Phòng, trao đổi với VietNamNet, một giáo viên chấm văn tốt nghiệp năm nay cho biết hiện hội đồng mới bắt đầu chấm thi, chấm chung được 16 bài chưa khớp nhưng tình hình chung đề thi ra đổi mới, đáp ứng tư duy học sinh.

Bài làm của học sinh khá hứng thú do không phải học nhiều các tác phẩm như năm trước. Có bài lập luận sắc sảo, đề cập tình hình thời sự tốt. Điểm số của học sinh đa phần ở mức khá, rất ít bài ở trung bình. Phổ điểm dao động từ 6-7 điểm.

Thí sinh trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2014 (Ảnh: Văn Chung).

Một bài thi của thí sinh đã được cho 9 điểm. Theo giáo viên nay, cả hội đồng khi đọc bài làm của em đều sởn gai ốc vì em làm chủ mọi tình huống. Bài viết sắc sảo và lồng ghép được những cảm xúc chân thành khiến thầy cô đọc xong thấy mình tâm huyết với nghề hơn. Đây là tín hiệu vui từ kiểu ra đề mới này.

Nói thêm bài văn xuất sắc, giám khảo này cho biết: Câu 1 có 3 ý/3 điểm học sinh làm và được chấm 3/3 điểm. Câu này, theo nhận xét của các giám khảo em làm còn "hay hơn đáp án" khi vừa sắc vừa tinh.

Vấn đề biển Đông được lập luận chắc chắn, cập nhật thông tin trên phương tiện truyền thông, thể hiện quan điểm đúng mực của một học sinh. Bài không đơn thuần dẫn chứng mà lồng cảm xúc khiến giám khảo rất thích thú.

Câu 2 có 7 điểm thì em đạt 6 điểm. Đề ra cố ý đưa nghị luận văn học là một vở kịch nhận biết nội dung thấy khát vọng sống hồn Trương Ba nhưng qua đó phải thấy được ý nghĩa của khát vọng sống đó là gì và thể hiện quan điểm thái độ của chính mình về việc được sống là mình. Em học sinh nhận diện được vấn đề cần phải lồng ghép trong một bài văn khá nhuần nhuyễn và được chấm 6/7 điểm.

Cũng theo giám khảo này, những bài văn ngô nghê năm nay sẽ rất ít. Có một vài bài học sinh viết văn không trau truốt ví dụ như ở câu hỏi 7 điểm một học sinh đang phân tích khát vọng sống hồn Trương Ba lại nói sang thái độ của bản thân rồi lại lộn ngược lại, lặp đi lặp lại nên khiến giám khảo hơi buồn cười.

Tương tự, tại Hà Nội, theo chia sẻ của một giám khảo chấm văn hiện tại điểm cao hẳn không nhiều, điểm trung bình từ 5-7 điểm nhiều. Điểm 8 cũng có nhưng khá ít. Tinh thần của đề các em nắm bắt được nhưng cách thể hiện để gặt điểm số cao không xuất hiện nhiều.

Đối với câu hỏi về biển, đảo, có những bài viết vượt qua mong muốn của giám khảo vì quá hay, quá đầy đủ, có lẽ do thí sinh quá phẫn nộ trước hành vi ngang ngược của Trung Quốc. Nhưng nhiều em lại viết quá dài, vượt giới hạn một đoạn ngắn thể hiện thái độ như đề bài ra.Tại câu hỏi 7 điểm, có em lồng hai yêu cầu vào với nhau nhưng sự chuyển ý còn vụng về, chưa thuyết phục. .

Theo thông kê bước đầu của Sở GD-ĐT Quảng Bình, trong số hơn 55% bài thi môn lịch sử đã có 45 em đạt điểm 9,5, còn môn văn cao nhất là 8,5 điểm. Môn toán trong số 26,1% bài thi đã được chấm có 29 em đạt điểm tuyệt đối, tuy nhiên vẫn có hai em bị điểm liệt (dưới 1). 

Đổi mới đội ngũ giáo viên là một trong những nhân tố quan trọng, then chốt để thực hiện đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục-đào tạo theo tinh thần Nghị quyết TW 8 (khóa XI). Đổi mới đội ngũ giáo viên là thực hiện việc bồi dưỡng tay nghề cho những giáo viên đang đứng lớp, nhằm tạo sự thay đổi về tư tưởng, nâng cao ý thức tự giác của các thầy giáo, cô giáo về việc đổi mới giáo dục, đổi mới cách thức lên lớp, đổi mới suy nghĩ về vai trò của học sinh.


Đề án Đổi mới căn bản, toàn diện phục vụ đào tạo xác định: Muốn đổi mới giáo dục, mỗi nhà giáo phải tự đổi mới phương pháp dạy học, làm sao cho học sinh có cơ hội tìm tòi, khám phá, để cả thầy và trò không phải học theo kiểu thụ động mà đồng hành cùng học tập, nghiên cứu.

Cô giáo Đỗ Hương Trà, giảng viên khoa Lý, Trường Đại học sư phạm Hà Nội cho rằng: "Đào tạo giáo viên nói chung, cũng như đào tạo sinh viên thì đào tạo thông qua trải nghiệm. Tức là người học tự thực hiện các nghiên cứu, từ đó rút ra được những tiến trình hướng dẫn cho học sinh học như thế nào. Do đó, cách thức dạy học, cách thức đào tạo sẽ hơi khác, ngay cả đối với giảng viên. Một trong những khó khăn, rào cản lớn nhất chính là thói quen, thay đổi nếp dạy học đã cũ. Bây giờ người dạy với tư cách là người hướng dẫn, phải đứng lùi về phía sau để đưa người học lên trước. Quá trình dạy học phải đi theo người học chứ không phải do người dạy áp đặt, chuẩn bị sẵn".

Theo Giáo sư Phạm Tất Dong, Phó Chủ tịch Hội khuyến học Việt Nam, muốn đổi mới, trước hết, các trường Sư phạm phải đổi mới nội dung và phương pháp đào tạo. Sư phạm phải đi trước một bước. Rút kinh nghiệm của những lần cải cách giáo dục trước chỉ cải cách phương pháp giáo dục nhưng lại không cải cách hệ thống sư phạm, cho nên giữa đào tạo giáo viên và dạy phổ thông chưa ăn khớp với nhau. Lần này ngành giáo dục phải làm thế nào đưa các nội dung chương trình sách giáo khoa mới, hoạt động của trường phổ thông vào trường Đại học để sinh viên sư phạm hiểu rõ khi ra trường sẽ phải làm gì.

"Muốn làm được như vậy, tất cả các trường sư phạm phải đổi mới chương trình sao cho quá trình đào tạo giáo viên sát hợp được với yêu cầu đào tạo phổ thông ở đại học và các cấp. Chương trình sư phạm đào tạo phải ăn khớp với hướng đổi mới giáo dục phổ thông và giáo dục chuyên nghiệp. Đào tạo một thầy giáo cũng giống như đào tạo một người thợ lành nghề. Hiện nay, ta đang đòi hỏi học sinh phải học sáng tạo và biết tự học thì giáo viên cũng phải được huấn luyện, bồi dưỡng để giúp cho học sinh biết học một cách sáng tạo và tự học. Cho nên, kèm theo nhà trường sư phạm phải đổi mới thì hiện nay hệ thống các giáo viên đang hoạt động trong các nhà trường phải được huấn luyện, phải được đào tạo lại để có năng lực đáp ứng được yêu cầu đào tạo học sinh mới"- Giáo sư Phạm Tất Dong nói.

Cùng chung quan điểm về việc đào tạo lại giáo viên, Tiến sĩ Nguyễn Tùng Lâm - Chủ tịch Hội Tâm lý Giáo dục Hà Nội cho rằng: Người làm nghề dạy học thì phải có nghề. Để các nhà giáo đảm nhiệm tốt vai trò của mình trong quá trình giảng dạy, đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện nền giáo dục, cần phải có những đột phá trong công tác đào tạo, bồi dưỡng. Bồi dưỡng tay nghề phải gắn với thực tiễn, giảng viên phải được tuyển chọn từ chính những người có tay nghề giỏi. Phải ý thức được bồi dưỡng tay nghề cho giáo viên khác với bồi dưỡng nâng cao nhận thức, tức là sau khi được bồi dưỡng nâng cao nhận thức và được thực hành tay nghề, giáo viên phải tự nâng cao trình độ bằng việc tự trải nghiệm một số thời gian nhất định trên lớp, khi nào giáo viên đủ tự tin, tự khẳng định mới mời người đến kiểm tra, đánh giá, cấp chứng chỉ giáo viên đạt "trình độ thực hiện đổi mới phương pháp giảng dạy".

Việc đào tạo lại đội ngũ giáo viên để phù hợp với hiện tại là một trong những nhân tố quan trọng, then chốt để thực hiện đổi mới dạy và học. Mỗi thầy giáo, cô giáo phải nỗ lực tự học, tự phấn đấu, tự đổi mới chính mình để nâng cao trình độ, đáp ứng được yêu cầu của sự nghiệp đổi mới căn bản toàn diện nền giáo dục nước nhà

Hơn một tháng sau ngày khai giảng năm học 2013-2014, thông qua việc tổ chức 20 đoàn kiểm tra đột xuất tại các trường trên địa bàn, Hà Nội đã phát hiện một số sai phạm trong dạy thêm, học thêm (DTHT) và kiên quyết chấn chỉnh. Đây là năm học đầu tiên Hà Nội thực hiện việc quản lý DTHT theo Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND do UBND thành phố ban hành ngày 25-6-2013.


Hà Nội đang từng bước chấn chỉnh việc dạy thêm, học thêm. Ảnh: Bá Hoạt

Kiểm soát chặt các nhóm trông học sinh ngoài giờ

Nhằm chấn chỉnh toàn bộ hoạt động DTHT trái quy định trên địa bàn thành phố, sau Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND về DTHT của UBND thành phố, Sở GD-ĐT Hà Nội đã ban hành hướng dẫn quản lý, tổ chức trông giữ ngoài giờ đối với HS tiểu học Hà Nội. Văn bản này ra đời xuất phát từ nhu cầu thực tế của phụ huynh HS tiểu học, cũng là một đặc thù của Hà Nội so với nhiều địa phương trên cả nước. Đó là do cơ sở vật chất một số nơi chật hẹp, HS chỉ có thể học một buổi ở trường, buổi còn lại cha mẹ muốn nhờ cô trông giữ, điển hình như trường Lê Ngọc Hân, Ngô Thì Nhậm (quận Hai Bà Trưng). Cũng có trường hợp HS học 2 buổi/ngày nhưng cha mẹ có nguyện vọng gửi con sau khi kết thúc buổi học thứ 2 khi không có điều kiện đón về nhà đúng giờ. Trường hợp này phổ biến ở các trường khu vực nội thành.

Để tránh những hiểu lầm từ phía phụ huynh và dư luận xã hội, đồng thời tạo căn cứ pháp lý rõ ràng trong tổ chức thực hiện và quản lý, kiểm tra, Sở GD-ĐT Hà Nội quy định rõ: Khi có nhu cầu, cha mẹ đăng ký trên tinh thần tự nguyện; nhà trường, giáo viên không được dùng các biện pháp trực tiếp hoặc gián tiếp để gợi ý, ép buộc HS tham gia. Việc tổ chức các nhóm trông giữ không được tổ chức vào ngày thứ bảy, chủ nhật. Thời khóa biểu của các nhóm trông giữ HS cũng được niêm yết rõ với yêu cầu các nhà trường bắt buộc tuân theo để tránh gây căng thẳng, áp lực cho HS. Cụ thể, trong mỗi buổi, giáo viên chỉ được dành 1/3 thời gian để hướng dẫn HS tự học, 2/3 thời gian còn lại dành cho việc tổ chức các hoạt động vui chơi cho HS.

Phòng GD-ĐT là đơn vị chịu trách nhiệm về việc quản lý, chỉ đạo hoạt động trông giữ HS ngoài giờ học chính khóa các trường trên địa bàn, từ khâu thẩm định các điều kiện tổ chức đến việc kiểm tra mọi mặt hoạt động của các nhóm trông giữ HS ngoài giờ. Mối lo lớn nhất trong quản lý là việc các nhóm trông giữ HS ngoài giờ bị biến tướng thành các lớp DTHT, mà theo quy định của Bộ GD-ĐT, cấp tiểu học không được tổ chức DTHT. Vì vậy, để hạn chế tình trạng này, từ nay đến cuối năm học, lãnh đạo Sở GD-ĐT cho biết sẽ tăng cường thanh tra đột xuất các địa điểm trông giữ HS tiểu học ngoài giờ, nếu phát hiện sai phạm sẽ kiên quyết xử phạt đối với cơ sở vi phạm và cả đơn vị quản lý địa bàn.

Tăng cường thanh tra

Trước thềm năm học mới 2013-2014, trả lời phỏng vấn báo chí xung quanh những lo ngại về việc quản lý DTHT như "bắt cóc bỏ đĩa", Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Phạm Vũ Luận khẳng định, năm học này sẽ quyết liệt chấn chỉnh tình trạng DTHT trái quy định thông qua việc triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, bao gồm: tăng cường quản lý giáo viên trong việc thực hiện chương trình dạy học, nghiêm cấm cắt xén chương trình để đưa vào dạy thêm hoặc ép buộc HS học thêm, điều chỉnh nội dung dạy học theo hướng tinh giản... Việc biên soạn chương trình, SGK để áp dụng từ sau năm 2015 cũng là một giải pháp căn bản góp phần khắc phục tình trạng DTHT tràn lan.

Tăng cường thanh tra là giải pháp được Sở GD-ĐT Hà Nội tập trung triển khai từ nay tới cuối năm học nhằm tạo nền nếp dạy - học ở các nhà trường trên địa bàn, đồng thời phát hiện, chấn chỉnh kịp thời những sai phạm về DTHT. Một tuần sau ngày khai giảng năm học mới, Hà Nội đã thành lập 20 đoàn kiểm tra. Trong số hơn 100 trường được kiểm tra, khá nhiều sai phạm liên quan đến DTHT đã được phát hiện. Cụ thể là khi xếp lớp để tổ chức DTHT không phân loại HS theo quy định (điển hình như THCS Trần Đăng Ninh); chưa kiểm tra đầy đủ và lưu giữ bài soạn của giáo viên dạy thêm, chưa có chương trình dạy thêm cho từng môn (THCS Thanh Mai, Hà Đông); dự toán kế hoạch thu - chi về DTHT chưa rõ ràng (THCS Phụng Thượng, Phúc Thọ), thu tiền DTHT quá mức trần, chi không đúng tỷ lệ quy định...

Trước đó, vào đầu năm học mới, Sở GD-ĐT đã yêu cầu các phòng GD-ĐT chỉ đạo các trường trên địa bàn yêu cầu giáo viên ký cam kết không vi phạm các quy định về DTHT. Vì vậy, những trường hợp cố tình vi phạm sẽ phải chịu hình thức kỷ luật nghiêm khắc theo quy định. Theo kế hoạch, khoảng đầu tháng 11 này, Hà Nội tiếp tục kiểm tra, thanh tra hoạt động DTHT, trong đó sẽ lưu ý những đơn vị đã được "điểm mặt, chỉ tên" ở đợt kiểm tra vừa qua.

- Mức trần thu phí DTHT trong nhà trường:

+ Cấp THCS: thấp nhất là 6 nghìn đồng/tiết/HS (đối với lớp từ 40 HS trở lên); cao nhất là 26 nghìn đồng/tiết/HS (lớp dưới 10 HS).

+ Cấp THPT: thấp nhất 7 nghìn đồng/tiết/HS; cao nhất 32 nghìn đồng/tiết/HS.

- Tỷ lệ chi tiền DTHT: 70% cho giáo viên trực tiếp giảng dạy; 15% chi công tác quản lý; 15% hỗ trợ điện, nước, vệ sinh và sửa chữa cơ sở vật chất.

- Giáo viên dạy thêm không trực tiếp thu, chi tiền học thêm. Nhà trường tổ chức thu, chi và công khai thanh, quyết toán tiền học thêm thông qua bộ phận tài vụ. Mức chi và tỷ lệ phân bổ chi phải được Hội đồng giáo dục nhà trường thông qua và được quy định trong quy chế chi tiêu nội bộ hằng năm của đơn vị. Thống Nhất

Mô hình phòng học thông minh với những trang thiết bị hiện đại, hệ thống các thiết bị tương tác thay cho bảng đen phấn trắng, sách giáo khoa điện tử thay thế tình trạng học sinh còng lưng "gánh sách" tới trường đang được một số địa phương "khởi xướng".

Đại diện Bộ GD&ĐT cho biết rất khuyến khích mô hình này, tuy nhiên các địa phương phải tính toán sao cho hiệu quả nhất, không đầu tư dàn trải, lãng phí.



Từ phòng học LAB tới phòng học tương tác

Những năm 1990, phòng học ngoại ngữ đa năng (gọi tắt là phòng LAB) bắt đầu được triển khai rầm rộ trong các trường học, trung tâm dạy ngoại ngữ ở các tỉnh, thành nước ta. Thời điểm đó, phòng LAB được xem là mô hình phòng học hiện đại nhất, khắc phục tình trạng "dạy chay, học chay". Tuy nhiên, đến thập niên cuối những năm 2000, hiệu quả phòng LAB không còn được đánh giá cao do có nhiều công nghệ giáo dục mới hiệu quả hơn đã xuất hiện với tính tương tác cao hơn. Phòng LAB tại nhiều trường ở thành phố hay nông thôn, miền núi được phủ bụi, hầu như không hoạt động.

"Phòng học LAB có ở Việt Nam từ những năm 1994, 1995, tại thời điểm đó các trường sử dùng vẫn hiệu quả cho tới khi đổi mới phương pháp dạy học thì phòng LAB không hiệu quả nữa", đại diện Bộ GD&ĐT cho biết. Theo phương pháp dạy học mới, Bộ giáo dục không quy định cứng các trường phải đầu tư mô hình này mà chỉ hướng dẫn các trường đầu tư theo hai nhóm: nhóm 1 là các thiết bị dạy học tối thiểu để dạy ngoại ngữ, có những thiết bị truyền thống như cát sét, ti vi, over head, tranh ảnh minh họa, đó là những trang thiết bị tối thiểu. Nhóm 2, để dạy và học hiệu quả, các trường có thể đầu tư các phòng học thông minh với bảng tương tác, over head, hệ thống online với máy mẹ (của cô) nối với các máy con (máy học sinh), có kênh tiếng và kênh hình ( nếu đã có hệ thống này thay thể thì không phải đầu tư các thiết bị tối thiểu nữa nếu nó đã thay thể được các thiết bị tối thiểu cho tránh tốn kém, lãng phí).

Tại TP Hồ Chí Minh, mô hình phòng học thông minh với hệ thống các thiết bị tương tác đang được đầu tư với kỳ vọng nâng cao chất lượng dạy và học ngoại ngữ ngay từ bậc học mầm non, tiểu học. UBND TP.HCM đã phê duyệt đề án "phổ cập và nâng cao năng lực sử dụng tiếng Anh cho học sinh phổ thông" và đề án "Phổ cập mầm non cho trẻ 5 tuổi", trong đó chấp thuận hỗ trợ 50% kinh phí để sắm bộ thiết bị bảng tương tác dùng trong các trường mầm non và tiểu học. 50% kinh phí còn lại được nhà trường vận động phụ huynh học sinh hỗ trợ và thực hiện tại các trường có điều kiện. Riêng các nơi khó khăn ngân sách nhà nước sẽ chi 100%. "việc trang bị các phòng học tương tác nhằm từng bước hiện đại hóa các nhà trường, giúp học sinh tiếp cận với các thiết bị giáo dục hiện đại giống như các nước trong khu vực và trên thế giới đang thực hiện", ông Lê Hoài Nam - phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM cho biết.



Giờ học với bảng tương tác tại trường mầm non Vàng Anh (Q5, TPHCM).
"Trước đây khi không có hệ thống các thiết bị tương tác thì chúng tôi sử dụng đài Catset và ti vi LCD làm dụng cụ giảng dạy. Bảng tương tác không chỉ thay thế cả đài và ti vi mà còn có nhiều tính năng hữu hiệu giúp cho học sinh hứng thú với môn học, tiếp thu bài nhanh hơn, nhớ bài lâu hơn, hiệu quả hơn", thầy Đỗ Minh Luân, trường tiểu học Chính Nghĩa (Q5) chia sẻ.

Thầy Hồ Ngọc Thanh, giáo viên trường tiểu học Chính Nghĩa cũng cho biết: "Trung bình mỗi ngày tôi dạy khoảng 8 tiết học, các môn khác nhau, chỉ mang theo giáo án và học cụ đã là một "gánh nặng" thực sự. Từ khi có phòng học tương tác, chúng tôi soạn giáo án trên máy tính, tích hợp vào thư viện trên bảng và giảng dạy môn nào chỉ cần click chuột kéo ra là có đầy đủ, rất phong phú. Phòng học tương tác thực sự giúp nâng cao chất lượng bài giảng, giảm thời gian chuẩn bị học cụ, tăng thời gian tương tác giữa thầy với trò, với nội dung bài học".

Phòng học tương tác vốn được trang bị để học sinh học môn tiếng Anh song trước những hiệu quả trực tiếp mà hệ thống này mang lại, BGH trường tiểu học Chính Nghĩa đã tập huấn cho các giáo viên chủ nhiệm từ lớp 1 tới lớp 5 để đưa hệ thống phòng học tương tác vào nhiều môn học khác. "Trường chúng tôi được trang bị 3 bộ thiết bị tương tác, chúng tôi lắp cho 3 phòng học, các lớp trong trường luân phiên tới phòng học có hệ thống thiết bị tương tác để học. Các thầy cô đăng ký và nhà trường sẽ phân lịch để thầy cô sử dụng sao cho hợp lý, hiệu quả nhất. Hiện giáo viên và học sinh toàn trường đều đã được làm quen với các thiết bị tương tác. Các lớp học với phòng học tương tác đều sinh động hẳn lên", cô Đinh Kim Phượng, hiệu trưởng trường tiểu học Chính Nghĩa khẳng định.



Học tiếng Anh với bảng tương tác tại Trường tiểu học Chính Nghĩa.

Ở bậc mầm non, cô La Hồng Cúc, phó hiệu trưởng trường mầm non Vàng Anh (Q5) cho biết : "Sau một thời gian sử dụng chúng tôi thấy cái được của các phòng học tương tác là tạo sự hứng thú, tò mò cho trẻ, tiết học vì thế rát sinh động, vui vẻ, trẻ được học, được chơi, kết hợp phát triển trí óc và vận động chân tay. Trước đây, khi mới sử dụng hệ thống các thiết bị tương tác cũng có ý kiến phụ huynh học sinh e ngại cho trẻ sử dụng CNTT thế là quá sớm song khi được quan sát thực tế hệ thống thiết bị tương tác, hiệu quả của nó và nhất là việc thiết kế giờ học chừng mực (không quá 30 phút/lần học), phụ huynh đã hiểu và đồng thuận".

Bộ GD-ĐT: Các địa phương cần mạnh dạn "tự quyết"

TP Hồ Chí Minh đã quyết tâm đưa hệ thống các thiết bị tương tác vào trường học nhằm đổi mới hoàn toàn phương pháp dạy và học, nâng cao chất lượng giảng dạy theo mô hình tiên tiến của thế giới. Do đây là phương thức thực hiện mới trong đó vốn bố trí chỉ được 50% ngân sách hỗ trợ và phần vốn huy động xã hội hóa còn lại do phụ huynh đóng góp phải có thời gian dài nên Sở GD&ĐT đã đề nghị UBND các quận giao cho phòng giáo dục làm chủ đầu tư để thực hiện gói thầu theo hình thức đấu thầu rộng rãi tại 1 quận của thành phố, sau đó lấy kết quả này áp dụng cho các quận khác.

Theo đó, đơn vị trúng thầu phải thực hiện theo hình thức đầu tư ứng vốn trước và được trả dần theo tiến độ thu. Điều này đòi hòi đơn vị trúng thầu phải là đơn vị có năng lực tài chính vững mạnh cùng với kinh nghiệm quốc tế trong hoạt động ứng dụng CNTT vào trường học. Đơn vị trúng thầu phải ứng vốn trước hàng trăm tỷ đồng và chấp nhận thu hồi sau 18 tháng.

Chia sẻ với phóng viên xung quanh vấn đề này, đại diện Bộ GD&ĐT cho biết Bộ đã "trao quyền tự chủ hoàn toàn cho địa phương, địa phương chủ động và quyết định mua sắm gì, đầu tư gì sao cho hiệu quả và địa phương chịu trách nhiệm trước quyết định đầu tư của mình. " Các địa phương muốn đầu tư thiết bị phải căn cứ vào 3 điều kiện: trình độ giáo viên, khả năng tiếp cận của học sinh và tài chính và cơ sở vật chất trường học.Thực tế hiện nay nhà nước chưa đủ điều kiện để trang bị cho các trường học trang thiết bị hiện đại, phụ huynh thấy cần thiết thì tự nguyện đầu tư, coi như một dạng xã hội hóa tự nguyện, Bộ chỉ đưa ra các khung, các cảnh báo, hướng dẫn để các địa phương chủ động chứ không áp đặt", đại diện Bộ GD&ĐT khẳng định. TP Hồ Chí Minh là địa phương tương đối đặc thù so với giáo dục cả nước, trình độ giáo viên tốt, học sinh mặt bằng chung là khá vì vậy địa phương hoàn toàn có đủ điều kiện để ứng dụng những công nghệ mới, hiện đại của thế giới vào giảng dạy.

Bộ GD&ĐT cho biết, chủ trương của Bộ là luôn khuyến khích tất cả các địa phương tiếp cận với công nghệ mới, tiếp cận khoa học giáo dục thế giới song đầu tư mô hình phòng học thông minh hay chất lượng cao từ nguồn xã hội hóa thì phải tuân thủ nguyên tắc là hoàn toàn tự nguyện và hiệu quả, không gây áp lực với phụ huynh học sinh để thu thêm. "Tự nguyện là tự nguyện thật mới có sự giám sát cho hiệu quả chứ không thể bị áp lực bên ngoài. Các địa phương, các trường đã được trao quyền tự chủ cần mạnh dạn, đi tiên phong thì phải chấp nhận thành công và thất bại chứ nếu cứ sợ trách nhiệm, không dám thí điểm hay triển khai cái mới thì chúng ta sẽ không có đổi mới giáo dục toàn diện, căn bản", đại diện Bộ GD&ĐT khẳng định.

Như vậy, theo xu hướng mới, việc thay thế hệ thống các phòng học tương tác đi cùng với các phần mềm hỗ trợ dạy học, hệ thống các chương trình quản lý chất lượng trong giáo dục đào tạo và đào tạo đội ngũ giáo viên, học sinh có thể sử dụng tốt các hệ thống này hoàn toàn có thể thay thể các phòng ngoại ngữ như phòng LAB để có thể có hiệu quả cao hơn và mức chi phí rẻ hơn, đây cũng là một trong những giải pháp hữu hiệu trong điều kiện kinh tế Việt Nam còn nhiều khó khăn , mở đầu cho việc đổi mới cơ bản chất lượng giáo dục đào tạo mà nghị quyết TW 8 đã đề ra.

Thầy Lê Công Minh, hiệu trưởng trường tiểu học Trần Quang Khải, Q1:

"Tôi đã để ý tới hệ thống phòng học tương tác từ 10 năm trước và nói thực là tôi rất đam mêm ứng dụng CNTT vào trường học vì thấy nó quá tốt để nâng cao chất lượng giảng dạy. Dạy học bây giờ có rất nhiều phương pháp tiên tiến, thế giới đã thay đổi và Việt Nam cũng cần thay đổi cho phù hợp nếu muốn có chất lượng giáo dục đạt chuẩn quốc tế. Ở trường chúng tôi mới chỉ ứng dụng một số phần mềm đồ họa và thiết kế, trình chiếu trên máy tính thôi mà học sinh đã rất hứng thú và hào hứng với các giờ học, nếu được học bảng tương tác thì các em sẽ thích thú hơn nhiều".

Cô La Hồng Cúc, phó hiệu trưởng trường mầm non Vàng Anh, Q5:

"Trường chúng tôi có 700 cháu, phụ huynh học sinh đồng ý đóng góp 10 ngàn đồng/cháu/ tháng, không có học sinh nào từ chối hay phàn nàn với khoản thu này".

Thời gian kéo dài làm việc đối với giảng viên có trình độ tiến sĩ là không quá 5 năm; đối với giảng viên có chức danh phó giáo sư là không quá 7 năm và đối với giảng viên có chức danh giáo sư là không quá 10 năm



Đây là nội dung tại Nghị định quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật giáo dục đại học vừa được Chính phủ ban hành.

Theo đó, giảng viên được kéo dài thời gian làm việc nếu có các điều kiện: Có đủ sức khỏe, tự nguyện kéo dài thời gian làm việc; cơ sở giáo dục đại học có nhu cầu và chấp thuận.

Trong thời gian kéo dài làm việc, người được kéo dài làm việc nêu trên có quyền đề nghị nghỉ làm việc để hưởng chế độ nghỉ hưu theo quy định.

Giảng viên trong thời gian làm việc kéo dài được xác định là giảng viên cơ hữu của cơ sở giáo dục đại học; được hưởng lương và các chính sách, chế độ khác theo quy định đối với giảng viên.

Chính sách đối với giảng viên

Nghị định cũng quy định cụ thể chính sách đối với giảng viên. Theo đó, hệ thống chức danh và tiêu chuẩn các chức danh giảng viên được làm căn cứ để xếp hạng chức danh nghề nghiệp và thực hiện các chế độ chính sách đối với giảng viên trong các cơ sở giáo dục đại học. Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định tiêu chuẩn các chức danh giảng viên.

Thang, bậc lương đối với giảng viên được quy định cụ thể, có sự phân biệt khác nhau giữa 5 chức danh: Trợ giảng, giảng viên, giảng viên chính, phó giáo sư, giáo sư theo quy định của Luật giáo dục đại học. Chức danh phó giáo sư được xếp hạng I theo phân hạng chức danh nghề nghiệp viên chức và hưởng thang, bậc lương tương ứng ngạch chuyên viên cao cấp. Chức danh giáo sư được xếp hạng I theo phân hạng chức danh nghề nghiệp viên chức và hưởng thang, bậc lương tương đương chuyên gia cao cấp.

Cơ sở giáo dục đại học tư thục và cơ sở giáo dục đại học có vốn đầu tư nước ngoài vận dụng quy định hệ thống chính sách tiền lương, phụ cấp và các chính sách khác đối với giảng viên trong các cơ sở giáo dục đại học công lập để thực hiện chế độ chính sách đối với nhà giáo, bảo đảm không thấp hơn tiền lương và phụ cấp của giảng viên trong các cơ sở giáo dục đại học công lập có cùng trình độ đào tạo và thâm niên công tác.

Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 10/12/2013.

Bộ GD-ĐT vừa có quyết định cho phép Trường CĐ Asean được tuyển sinh trở lại sau 4 tháng ra quyết định dừng tuyển sinh của trường này.
Ngày 19/9, Bộ GD-ĐT đã có công văn số 6467/BGDĐT-GDĐH cho phép Trường Cao đẳng ASEAN được tuyển sinh năm 2013 và tiếp tục liên kết với Trường Trung cấp Đại Việt để đào tạo tiếp số sinh viên đã tuyển sinh trình độ cao đẳng hệ liên thông tại TPHCM và cấp bằng vừa làm vừa học theo quy định hiện hành.



Trường CĐ Asean được tuyển sinh trở lại năm 2013.

Trước đó, ngày 17/6/2013, Thanh tra Bộ GD-ĐT đã quyết định dừng tuyển sinh năm 2013 lý do:Trường Cao đẳng Asean đã vi phạm quy định tại Điều 5, Thông tư số 57/2011/TT-BGDĐT ngày 2/12/2011 của Bộ trưởng Bộ GD-ĐT quy định về xác định chỉ tiêu tuyển sinh trình độ tiến sĩ, thạc sĩ, đại học, cao đẳng và trung cấp chuyên nghiệp và vi phạm nghiêm trọng các quy định của pháp luật về giáo dục.

Sau đó, Bộ GD-ĐT đã có quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Trường Cao đẳng Asean với số tiền lên tới 245 triệu với các vi phạmvới các lý do: Trường Cao đẳng Asean tổ chức tuyển sinh liên thông từ trung cấp lên cao đẳng chính quy năm 2012 vượt chỉ tiêu được giao 402,6% (chỉ tiêu được giao 600, trúng tuyển đã nhập học 2.416 sinh viên); tổ chức tuyển sinh trung cấp năm 2012 vượt chỉ tiêu được giao 164,3% (chỉ tiêu được giao 300, trúng tuyển đã nhập học 493 học sinh); có 46/199 hồ sơ sinh viên đã kiểm tra hệ liên thông từ trung cấp lên cao đẳng trúng tuyển và nhập học năm 2012 của Trường Cao đẳng Asean sai đối tượng;mở lớp giảng dạy trình độ cao đẳng chính quy ngoài trụ sở chính của trường khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép; tổ chức hoạt động liên kết đào tạo không đảm bảo trình tự thủ tục theo quy định...

Thanh tra Bộ GD-ĐT buộc Trường Cao đẳng Asean phải chấm dứt mọi hoạt động tuyển sinh, đào tạo trái phép ngoài trường, rà soát lại đối tượng trúng tuyển,giải quyết hậu quả đối với số sinh viên đã theo hướng: Những sinh viên đã tuyển sai đối tượng thì phải buộc thôi học, trả lại các khoản tiền đã thu của người học và chịu mọi chi phí cho việc hoàn trả, giải quyết hậu quả (nếu có).

Những sinh viên đủ điều kiện trúng tuyển hệ chính quy theo quy định đối với các lớp đặt tại các địa điểm ngoài Trường phải chuyển về trụ sở của Trường Cao đẳng Asean (tại Văn Lâm, Hưng Yên) hoặc chuyển sang cơ sở đào tạo có đủ điều kiện (do Trường Cao đẳng Asean tự liên hệ, thỏa thuận) để tổ chức đào tạo theo quy định...

Không đồng ý với kết luận của thanh tra Bộ GD-ĐT, Trường Cao đẳng ASEAN đã khởi kiện Thanh tra Bộ GD-ĐT lên Tòa án nhân dân TP Hà Nội vì có những quyết định không đúng.

Trao đổi với PV Dân trí ngày 28/10, bà Trần Kim Phương - Chủ tịch Hội đồng quản trị Trường Cao đẳng ASEAN cho biết: "Sau khi ra tòa, Bộ GD-ĐT đã làm việc lại với lãnh đạo trường và kiểm tra lại những báo cáo so với thực tế như đảm bảo quyền lợi người học ở TP.HCM, đảm bảo giảng viên cơ hữu đang hoạt động tại trường và đồng ý cho trường tuyển sinh trở lại, đó là điều rất mừng đối với trường. Tuy nhiên, tôi đề nghị Bộ GD-ĐT xem lại mức phạt cho hợp lý vì mức phạt hiện nay quá nặng với trường".

Đây có lẽ là trường CĐ đầu tiên mà Bộ GD-ĐT nhanh chóng cho phép tuyển sinh trở lại sau 4 tháng ra quyết định dừng tuyển sinh.

Theo thiết kế ban đầu của Bộ GD&ĐT, hệ thống môn học và hoạt động giáo dục sau năm 2015 sẽ thay đổi khá nhiều so với chương trình hiện hành. Thi cử cũng được đổi mới theo hướng giữ kỳ thi tốt nghiệp THPT, còn tuyển sinh ĐH thì để các trường tự chủ.


Lớp 11,12 chương trình sẽ được thiết kế theo hướng phân hóa. Ảnh: Hồng Vĩnh.

Trong hai ngày 26 - 27/10, trong một hội thảo có tính chất nội bộ được tổ chức tại Hà Nội, lần đầu tiên Bộ GD&ĐT đưa ra thiết kế khá cụ thể hệ thống môn học và hoạt động giáo dục trong chương trình giáo dục phổ thông sau năm 2015.

Tích hợp rồi phân hóa

Theo ông Đỗ Ngọc Thống, Phó Vụ trưởng Vụ GD Trung học, Bộ GD&ĐT, một trong những định hướng đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục phổ thông là thực hiện giáo dục bắt buộc 9 năm từ sau 2020. Vì thế, chương trình giáo dục phổ thông sau năm 2015 phải đảm bảo cho học sinh kết thúc lớp 9 có tri thức phổ thông nền tảng, cơ bản và chuẩn bị phân hóa mạnh sau THCS, các năm học THPT, học sinh phải tiếp cận nghề nghiệp và chuẩn bị cho giai đoạn học sinh phổ thông có chất lượng.

Đồng thời, những người thiết kế chương trình giáo dục phổ thông sau năm 2015 cũng sẽ phải đặc biệt quan tâm tới yêu cầu giảm tải mà dư luận xã hội đặt ra cho ngành GD&ĐT trong suốt những năm qua. "Nội dung chương trình sẽ được thiết kế theo hướng tích hợp cao ở các lớp học dưới và phân hóa dần ở các lớp học trên; giảm số môn học bắt buộc; tăng số môn học chủ đề và hoạt động giáo dục dành cho học sinh tự chọn", ông Đỗ Ngọc Thống cho biết.

Chủ trương tích hợp được hiện thực hóa ngay từ nội dung chương trình lớp 1, lớp 2: môn đạo đức không còn là một môn học như hiện nay mà được tích hợp với tất cả các môn học và các hoạt động giáo dục. Theo đó, lớp 1, lớp 2 sẽ chỉ có ba môn: Toán, tiếng Việt, Khoa học Tự nhiên & Khoa học Xã hội. Ngoài ra, còn có bốn hoạt động giáo dục: thể dục, âm nhạc, mĩ thuật, hoạt động tập thể. Sẽ không còn hoạt động thủ công riêng rẽ mà được tích hợp trong hoạt động mĩ thuật.

Số môn học ngày càng nhiều hơn từ lớp 3, nhưng lên đến THCS cũng chỉ có 7 môn bắt buộc (thay vì 11 môn như hiện nay). Để đạt được điều này, kỹ thuật mà các nhà làm chương trình sử dụng là gộp nhiều môn vào hai môn: Khoa học Tự nhiên, Khoa học Xã hội.

Tuy nhiên, đến lớp 10, những môn đã được gộp vào hai môn ở cấp THCS lại sẽ được tẽ ra để thành các môn riêng: lý, hóa, sinh, địa, sử.v.v...Tổng cộng học sinh phải học bắt buộc tới 11 môn, chưa kể các hoạt động giáo dục. Theo Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Vinh Hiển thì giai đoạn lớp 10 là "dự hướng", nghĩa là giai đoạn giúp học sinh bước đầu định hướng nghề nghiệp.

Lên lớp 11 và 12 chương trình được thiết kế theo hướng phân hóa. Tất cả học sinh bắt buộc học ba môn: văn, toán, ngoại ngữ 1. Ngoài ra các em phải học 3 môn tự chọn bắt buộc nữa. Bắt buộc nghĩa là kiểu gì cũng phải học thêm ba môn nữa, tự chọn nghĩa là có thể chọn học môn mà mình thích.

Đổi mới thi sẽ gắn với đổi mới chương trình

Tại hội thảo, nhiều chuyên gia cũng đồng tình với xu hướng thúc đẩy việc dạy và học theo hướng phân hóa. Tuy nhiên, PGS-TS Bùi Mạnh Hùng, Trường ĐH Sư phạm TP HCM đã đề cập những khó khăn trong việc dạy học phân hóa ở Hàn Quốc để cảnh báo kịch bản tương tự có thể lặp lại ở VN, trong đó có việc học sinh chỉ chọn những môn có lợi cho việc chuẩn bị thi ĐH.

Nếu dạy học phân hóa, hầu hết học sinh sẽ tập trung vào các môn tự nhiên, giáo viên các môn xã hội không đủ giờ dạy, dẫn đến sự xáo trộn về nhân lực trong ngành GD và tác động đến việc đào tạo ở các trường sư phạm. Xu hướng học sinh đổ xô chọn khối A bấy lâu nay ở ta là một căn cứ cho mối lo ngại này.

"Ngoài những hiện tượng như đã diễn ra ở Hàn Quốc, chúng ta còn có nỗi lo về cơ sở vật chất, nhất là phòng học, chất lượng đội ngũ giáo viên, năng lực quản lý", PGS Bùi Mạnh Hùng chia sẻ.

Thứ trưởng Nguyễn Vinh Hiển cũng bày tỏ sự lo ngại khi nhận xét chính cách thi cử đánh giá đã phá hỏng những nỗ lực về đổi mới phương pháp dạy học mà Bộ GD&ĐT chỉ đạo thực hiện kể từ khi đổi mới chương trình SGK năm 2002.

"Thuận lợi cho những sự chuẩn bị đổi mới chương trình lần này là T.Ư Đảng đã thông qua đề án đổi mới căn bản toàn diện giáo dục. Chúng ta đã thống nhất cao chương trình sắp tới phải có thay đổi quan trọng là chuyển từ quan tâm trang bị kiến thức sang quan tâm phát triển năng lực người học, chuyển từ hư học sang thực học, thực việc.

Chúng ta đã đổi mới phương pháp dạy học nhưng hiện vẫn chưa hiệu quả, một trong những lý do là chưa đổi mới đồng bộ phương pháp dạy học với kiểm tra đánh giá. Lần này nhất định phải làm một cuộc cách mạng trong vấn đề này", ông Nguyễn Vinh Hiển nói.

Hiện Bộ GD&ĐT chưa có phương án cụ thể về đổi mới thi, nhưng trong thiết kế môn học và các hoạt động giáo dục của chương trình sau năm 2015 vấn đề này được đặt ra như một yêu cầu bắt buộc.

Sau tiếng hô "bắt đầu" của thầy giáo, các "chuyên gia nhí" hộc tốc bê rổ linh kiện về chỗ ngồi hí hoáy lắp ráp. Chỉ một lát sau, những con robot tự hành đã bắt đầu công việc theo lập trình của mỗi nhóm, trên sa bàn "thành phố thông minh".

Chỉ còn ít ngày nữa, cuộc thi Robothon Quốc gia năm 2013 do Liên danh DTT -Eduspec phối hợp cùng Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ được tổ chức tại Đà Nẵng, với chủ đề: "Thành phố thông minh". Năm nay, có sự tham gia của 48 đội tuyển trên khắp cả nước, do Liên doanh tập đoàn DTT-EDUSPEC tổ chức giảng dạy.

Đây là một trong những hoạt động nhằm từng bước đưa hoạt động giáo dục Robotics phát triển trong các trường tiểu học và THCS ở Việt Nam, tạo cơ hội cho học sinh được tiếp cận, tham gia các hoạt động giáo dục có tính khoa học, sáng tạo, đồng thời lựa chọn những đội tuyển xuất sắc nhất để chuẩn bị cho cuộc thi Robotics Quốc tế 2013 diễn ra vào cuối tháng 11 tại Thủ đô Manila, Philippines.

Chúng tôi đã được chứng kiến không khí chuẩn bị rất khẩn trương, tuy nhiên cũng không kém phần sôi nổi hào hứng tại Trường tiểu học Đoàn Thị Điểm, một trường dân lập nổi tiếng ở Hà Nội. Năm nay, trường đặt mục tiêu vô địch cuộc thi.

Học sinh trường Đoàn Thị Điểm say mê lắp ráp robot

Giáo viên hướng dẫn học sinh lập trình cho robot

Thầy giáo Trần Văn Cường, chủ nhiệm lớp luyện đội tuyển cho biết, trường có 4 đội đi thi, mỗi đội 3 người, chia làm hai cấp độ: lứa tuổi 7-9 tuổi và 10-12 tuổi. Trong khi các lớp học về Robotics của trường có hàng trăm em, em nào cũng giỏi, nên lựa chọn rất khó khăn. Việc tuyển lựa rất gay gắt, với những tiêu chí rất cao.

Bình thường, các em trong đội tuyển chỉ học 2 tiết một tuần, nhưng cuộc thi sắp diễn ra, nên phải tăng cường học thêm, ôn luyện ngoài giờ để các em hoàn thiện kỹ năng ở mức tốt nhất.

Tất cả đều háo hức chờ đợi đến ngày tranh tài với các đội tuyển khác trên toàn quốc.

Trong những ngày này, các đội tuyển Robotics của trường tiểu học Vietkids, Mễ Trì B, Xuân Đỉnh... cũng đang tập trung rèn luyện tích cực để chuẩn bị cho cuộc thi Robotics Quốc gia 2013 diễn ra tại Đà Nẵng. Trường Vietkids và Xuân Đỉnh, mỗi trường có 5 đội tuyển tham gia, trường Mễ Trì B có 2 đội tuyển sẽ lên đường vào Đà Nẵng thi đấu. Trong những ngày này, các đội tuyển đã thi đấu với nhau, nhằm chuẩn bị tốt nhất cả về kiến thức lẫn tinh thần cho cuộc thi sắp tới.

Dường như, sự có mặt của những người lạ trong phòng Lab, trong đó có các phóng viên, không hề gây sự chú ý đối với các "chuyên gia nhí". Mọi ánh mắt đều đổ dồn vào những con số, những sơ đồ phức tạp trên máy tính, và một rổ hàng trăm linh kiện khác nhau đã được chuẩn bị sẵn.

Sau tiếng hô "bắt đầu" của thầy giáo, những bàn tay nhỏ nhắn ngay tức khắc nhoay nhoáy với đống linh kiện, và chỉ vài phút sau, con robot của nhóm đã hoàn thiện.

Trong khi 2 "chuyên gia" lắp ráp, thì Đỗ Thái Minh Long (8 tuổi) lại cặm cụi với công việc lập trình của mình. Đây là công việc cực kỳ phức tạp, cài đặt phần mềm, "thổi hồn" cho con robot.

Em phải tính toán kỹ lưỡng về đường đi, tốc độc đi, khoảng cách, thực hiện công việc... chính xác đến từng milimet, rồi nhập những phần mềm đã được tính toán đó vào robot.

Tuy còn nhỏ tuổi, nhưng Minh Long đã là một lập trình viên ưu tú của đội tuyển. "Con rất mê tìm hiểu và học hỏi môn học sáng tạo này, bố mẹ con cũng rất khuyến khích. Con đang cố gắng lập trình để con robot của mình thực hiện công việc được nhanh nhất, qua đó sẽ giành chiến thắng trong cuộc thi", Minh Long hồ hởi nói.

Khi được hỏi về mơ ước sau này, Minh Long cho biết em sẽ nuôi khát vọng trở thành một chuyên gia chế tạo và lắp ráp robot.

Với tiêu chí của cuộc thi năm nay, các đội tuyển tham gia thi đấu sẽ sử dụng trí thông minh, tư duy sáng tạo của mình để lắp ráp, cài đặt robot nhằm giải quyết các vấn đề mà đề bài đưa ra, giúp thành phố của mình trở thành một "Thành phố thông minh".

Các "chuyên gia nhí" không hề để ý tới phóng viên, đưa máy ảnh chụp cũng mặc kệ. Mọi sự quan tâm dồn hết vào màn hình máy tính và con robot.

Robot đã được ráp xong sau vài phút

Thi đấu thử

Chỉ vài phút, sau khi robot hoàn thành và đã được cài phần mềm, 4 đội chí chóe tranh nhau chạy thử sản phẩm của mình trên sa bàn. Do yêu cầu chính xác tuyệt đối, nên chỉ một sai sót nhỏ, công việc sẽ không thực hiện được, các nhóm lại lập tức sửa chữa, hoàn thiện robot.

Tôi ấn tượng với một cậu học sinh có cặp kính cận dày cộp, khuôn mặt thông minh, sáng láng, đang tỉ mỉ hí hoáy chỉnh sửa lại con robot. Cậu tên là Vũ Đình Tuân, học lớp 5 trường Đoàn Thị Điểm. Tuân theo học bộ môn này từ khi bắt đầu được đưa vào giảng dạy tại trường.

Tuân là "chuyên gia lắp ráp" có tiếng của đội. Với cậu, đây là công việc yêu cầu phải có trí thông minh và tính sáng tạo rất cao, rất bổ ích, được học thêm nhiều kiến thức mới. Tuy nhà xa, nhưng bố mẹ luôn ủng hộ, chăm sóc và đưa đón, cậu chưa bao giờ nghỉ một tiết học Robotics nào.

"Năm nay có nhiều đội mạnh, nhất là Đà Nẵng, Sài Gòn... và cả Hà Nội nữa, nhưng đội của cháu sẽ vô địch", Tuân tự tin khẳng định.

Thầy Nguyễn Bá Tuấn, phụ trách công nghệ thông tin Trường tiểu học Đoàn Thị Điểm cho biết, môn học Robotics là tự nguyện, như các môn năng khiếu khác. Cho đến nay, đã có hàng trăm em tham gia và say mê học tập. Các em được học cả lý thuyết lẫn thực hành và được giảng dạy bởi các chuyên gia.

Trẻ em vốn rất thông minh, lanh lợi từ lớp 1. Vấn đề là cần khuyến khích phát triển tư duy logic của trẻ một cách phù hợp. Cách vừa học vừa chơi là phù hợp nhất.

"Các em đang rất háo hức và tích cực chuẩn bị kiến thức đầy đủ cho cuộc thi sắp tới. Sau cuộc thi này, đặc biệt là được giải, được tôn vinh, chắc chắn các bậc phụ huynh sẽ quan tâm, tìm hiểu và đầu tư hơn nữa cho con cái theo học".

Robot là tác nhân đẩy nhanh quá trình hiện đại hóa đất nước. Trong mọi lĩnh vực kinh tế xã hội, ở đâu cũng cần có robot như: nông nghiệp, công nghiệp, logistics, quản lý Nhà nước, điều khiển giao thông, giám sát xuất xứ hàng hóa...

Với chủ đề "Thành phố thông minh" trong cuộc thi tới đây, Ban tổ chức kỳ vọng sẽ khơi dậy phong trào học tập sáng tạo robot trên khắp đất nước. Qua đó, hy vọng học sinh sẽ có một môi trường học tập tích cực, ứng dụng môn tin học ngay từ lứa tuổi mầm non, tiểu học để hoàn thiện các kỹ năng học tập thế kỷ 21 và trở thành công dân toàn cầu trong tương lai.

Chủ đề cuộc thi Robothon Quốc gia 2013 năm nay là "Thành phố thông minh". Một vấn đề được đặt ra là trong vài thập kỷ tới, đô thị sẽ phát triển rất nhanh chóng về quy mô và tốc độ, và kéo theo hàng loạt vấn đề như xử lý các dòng dữ liệu khổng lồ từ các nguồn về thành phố và dân cư như: thảm họa thiên nhiên và khí hậu, chi phí sinh hoạt, tỉ lệ tội phạm, giao thông, giáo dục và các khía cạnh khác.

Vì vậy học sinh cần xây dựng giải pháp để giải quyết trước các vấn đề đặt ra là xây dựng một "Thành phố thông minh" mà ở đó có trung tâm chỉ huy mạng sẽ phân tích các dữ liệu được thu thập và hoạt động như một "não bộ trung ương" cho toàn thành phố.

Hệ thống không dây cho phép các phương tiện và cơ sở hạ tầng tương tác để cải thiện tình trạng tắc nghẽn giao thông cũng như môi trường, theo dõi chặt chẽ việc ứng phó và ngăn chặn tội phạm. Đường truyền thông tin bằng tia laser sẽ truyền dữ liệu nhanh gấp 1000 lần so với sóng radio, và việc xây dựng bãi để xe trên không sẽ giúp cải thiện đáng kể tình trạng giao thông trong đô thị.